Dwie prace opublikowane 28 września 2026 r. opisują detekcję przez CHIME kosmologicznego sygnału neutralnego wodoru o długości fali 21 cm. Widmo mocy autokorelacji uzyskane z wybranych obserwacji z 2019 r. osiągnęło zgłoszoną istotność 12,4σ. Pomiar dotyczy fluktuacji emisji wodoru, a nie spisu galaktyk ani całego wodoru we Wszechświecie. Praca o detekcji
Co zmierzył CHIME
Mapowanie intensywności polega na analizie natężenia emisji radiowej z dużego obszaru nieba. CHIME obliczył widmo mocy autokorelacji, czyli statystykę opisującą przestrzenne zmiany sygnału na własnej mapie radiowej. Zgłoszone 12,4σ to istotność detekcji tego widma w określonym paśmie częstotliwości.
Pełny pomiar obejmuje częstotliwości 608,2–707,8 MHz, odpowiadające przesunięciom ku czerwieni od 1,34 do 1,01. Analizowane skale opisuje zakres liczb falowych około 0,4–1,5 h Mpc⁻¹; praca interpretacyjna określa je jako nieliniowe. Praca o detekcji Praca interpretacyjna
| Pasmo | Częstotliwość | Przesunięcie ku czerwieni | Istotność detekcji |
| Pełne | 608,2–707,8 MHz | 1,34–1,01 | 12,4σ |
| Niższy podzakres | 608,2–658,2 MHz | około 1,24 | 9,1σ |
| Wyższy podzakres | 658,2–707,8 MHz | około 1,08 | 8,6σ |
Oba podzakresy również przyniosły detekcję. Ich istotności odnoszą się do sygnału w danym paśmie, nie do ilości wodoru.
Jak uzyskano sygnał z danych radiowych
Analiza objęła 94 wybrane dni gwiazdowe z obserwacji prowadzonych w 2019 r. Z 102 dni kandydujących osiem odrzucono po kontroli jakości; wykorzystano dane nocne, gdy Słońce znajdowało się pod horyzontem. Autokorelacja pozwoliła oszacować widmo mapy radiowej bez dopasowywania danych do zewnętrznego katalogu galaktyk.
Zespół opisał też zmiany w przetwarzaniu: wykrywanie i maskowanie zakłóceń radiowych, achromatyczne formowanie wiązki oraz filtrowanie emisji pierwszego planu przed uśrednianiem w czasie. Te elementy analizy pomogły wydobyć słaby sygnał z danych radiowych. Praca o detekcji
Co dodaje porównanie z IllustrisTNG
Towarzysząca praca interpretuje widmo jako informację o skupianiu się neutralnego wodoru. Jej efektywny parametr amplitudy, 𝒜HI², łączy udział wodoru, jego bias (związek między rozkładem wodoru a strukturą materii) oraz efekty związane z prędkościami wzdłuż linii widzenia. Wynosi 3,55, z niepewnością statystyczną +0,96/−1,32 i systematyczną ±0,61. To parametr złożony, a nie samodzielny pomiar ilości wodoru. Praca interpretacyjna
Po przyjęciu literaturowego założenia dotyczącego biasu HI praca podaje warunkowe oszacowanie ΩHI × 10³ = 0,79, z niepewnością statystyczną +0,20/−0,16. Wynik zależy od tego założenia, dlatego autorzy traktują efektywną amplitudę jako podstawowy rezultat interpretacji.
Zmierzona moc różni się od przewidywań symulacji IllustrisTNG: o 3,1σ dla TNG100 i 4,0σ dla TNG300. Autorzy wskazują nieliniowe skupianie HI i zniekształcenia w przestrzeni przesunięć ku czerwieni jako prawdopodobne obszary rozbieżności, nie wyznaczając jednej przyczyny. Porównanie dotyczy mocy skupiania wodoru w tych symulacjach. Praca interpretacyjna
Co wynik mówi o ciemnej energii
Prace nie mierzą ewolucji ciemnej energii. Analiza interpretacyjna przyjmuje kosmologię tła opartą na parametrach Plancka i skupia się na astrofizyce neutralnego wodoru. Rozbieżność z TNG100 i TNG300 dotyczy przewidywanej mocy sygnału HI, a nie testu, który rozstrzygałby o słuszności modelu ΛCDM.
W pracy interpretacyjnej zespół wskazuje, że analiza niemal siedmiu lat archiwalnych danych CHIME zostanie przedstawiona w przyszłych badaniach. Artykuł nie podaje terminu tej publikacji. Praca interpretacyjna
