Een PNAS-studie die op 16 november 2026 online verscheen, meldt dat Curiosity tussen 2012 en 2025 een seizoenssignaal mat in de zuurstofisotopen van atmosferisch CO₂ bij Gale Crater. De onderzoekers beschouwen uitwisseling met water aan of vlak bij het oppervlak als een mogelijke verklaring in hun modellen. De rover mat de samenstelling van het gas, niet rechtstreeks vloeibaar water. (De PNAS-studie)

Wat veranderde er in het CO₂ van de Marsatmosfeer?

Het aandeel van de zwaardere zuurstofvariant, zuurstof-18, was in de lente en zomer in beide halfronden verhoogd. Het patroon was sterker tijdens de lente en zomer op het zuidelijk halfrond. Seizoensveranderingen in de koolstofisotopen waren minder uitgesproken.

Isotopen zijn varianten van hetzelfde element met een verschillend aantal neutronen. De verhouding tussen zulke varianten kan veranderen wanneer gassen of stoffen elkaar beïnvloeden; hier volgden de metingen de isotopensamenstelling van atmosferisch CO₂.

Hoe groot was de meetbasis?

Curiosity onderzocht de atmosfeer met twee instrumenten uit de Sample Analysis at Mars-suite (SAM): de Tunable Laser Spectrometer (TLS) en de Quadrupole Mass Spectrometer (QMS). De studie rapporteert 34 atmosferische experimenten met TLS en 38 met QMS, maar richt de analyse vooral op TLS. QMS-metingen zijn gevoeliger voor achtergrondgassen en veranderingen in de werking ervan vereisten aanpassingen van de kalibratie.

Metingen overdag en ’s nachts leverden binnen de onzekerheidsmarges van de instrumenten geen statistisch onderscheidbaar isotopensignaal op.

Waarom is water een mogelijke verklaring?

Conceptuele doorsnede van Marsregoliet met een dunne waterlaag aan het oppervlak en pijlen tussen die laag en CO₂ in de atmosfeer.

De onderzoekers modelleren uitwisseling van zuurstofisotopen tussen CO₂ en water als een mogelijke verklaring voor het seizoenssignaal. Dat water kan volgens hun modellen aan het Marsregoliet gebonden zijn of aanwezig zijn in zeer dunne, vloeistofachtige lagen aan het oppervlak. Het gaat om een voorgesteld mechanisme, niet om een rechtstreeks waargenomen reactie.

Andere onderzochte processen, waaronder het bevriezen en verdampen van CO₂ bij de polen, CO₂-uitwisseling op lagere breedtegraden en fotolyse, konden het gemeten zuurstofsignaal afzonderlijk niet verklaren. In een simulatie van atmosferische circulatie bedroeg het jaarlijkse δ¹⁸O-bereik bij Gale ongeveer 5‰, zelfs met een aangenomen fractionering van 100‰. Dat is een modeluitkomst onder die opgelegde voorwaarde; de auteurs concluderen dat polaire uitwisseling en transport samen de gemeten omvang niet verklaren.

Curiosity mat isotopen in CO₂; water is een mogelijke verklaring voor het patroon, niet de gemeten grootheid.

Wat kan één meetlocatie over Mars zeggen?

Het meetrecord komt van Gale Crater, één locatie nabij de evenaar. Daardoor kan de studie de relatieve bijdragen van lokale, regionale en wereldwijde processen niet vaststellen. Aanvullende SAM-metingen en waarnemingen op andere plekken op Mars kunnen die geografische reikwijdte verder begrenzen.