Over zelfmoord praten is een delicate aangelegenheid, en vanuit een bepaald oogpunt verontrustend, maar dat betekent niet dat we het moeten negeren. Van iets mediageniekere visies (de serie „13 Reasons Why“ is een goed voorbeeld) tot het openlijke debat over de legaliteit van euthanasie in de wereld, het is duidelijk dat zelfmoord zich heeft genesteld als een onderwerp dat behandeld moet worden. Maar voor de Australische pro-euthanasieactivist Philip Nitschke is dat niet genoeg. Hij ontwikkelde een capsule genaamd Sarco, die het leven van een persoon kan beëindigen met slechts het indrukken van een knop.
„Ik wil mezelf doden“ is een zin die ons wel eens ontglipt bij een stressvolle of ingewikkeldere gebeurtenis dan normaal, maar terwijl ik deze regels schrijf, overweegt ergens op de wereld iemand die mogelijkheid serieus. Hoe kun je die persoon helpen? Wil hij of zij onze hulp wel? Het eerste waar we aan denken is iemand die lijdt aan een diepe depressie of die een traumatische situatie niet heeft kunnen verwerken. Toch moeten we ook rekening houden met zieke mensen zonder genezingsmogelijkheid. Dat brengt ons meteen op het terrein van euthanasie. De juridische situatie van euthanasie wereldwijd is erg ingewikkeld, en dat geldt zeker voor Australië, waar het in 1995 werd toegestaan, om twee jaar later weer illegaal te worden verklaard. In die periode hielp de arts en pro-euthanasieactivist Philip Nitschke vier mensen met zijn „Deliverance Machine“, een apparaat voor dodelijke injecties, maar nu presenteerde hij een veel verfijnder middel: de capsule Sarco.
Hoe werkt de Sarco-capsule?
Ontwikkeld door Nitschke in Nederland, kan Sarco in 3D worden geprint en overal worden geassembleerd. Om de capsule te activeren, moet de gebruiker een uitgebreide vragenlijst online invullen en, onmiddellijk nadat hij of zij buiten elke twijfel zijn of haar verlangen om zelfmoord te plegen heeft bevestigd, een toegangscode van vier cijfers ontvangen. Eenmaal binnen hoeft de gebruiker alleen nog maar op een knop te drukken. Het systeem vult de capsule dan met stikstof, waardoor het zuurstofniveau drastisch daalt. Gemiddeld is de gebruiker binnen vijf minuten dood, zonder pijn of letsel.
Open source en wettelijke context
Er zijn nog twee details die we over Sarco moeten vermelden. Ten eerste kan de capsule als doodskist worden gebruikt en is de basis herbruikbaar. Ten tweede zullen de ontwerprichtlijnen voor Sarco open source worden verklaard en op internet worden gepubliceerd, zodat iedereen capsules kan bouwen en waarom niet commercialiseren. In het grootste deel van Europa is „passieve“ euthanasie toegestaan, maar sommige landen hebben de legaliteit uitgebreid naar hulp bij zelfdoding. De Sarco-capsule zou daarom kunnen worden gebruikt onder toezicht van een arts. Een controversieel apparaat, dat zeker het complexe debat over waardig sterven zal voeden.
