Het kraaien van een haan is bijna niet te verwarren, niet alleen vanwege de structuur van zijn roep, maar ook vanwege zijn indrukwekkende volume. De nieuwste metingen suggereren een piek van 140 decibel, een geluidsniveau vergelijkbaar met een straaljager die opstijgt. Dus hoe voorkomen hanen dat ze doof worden van hun herhaalde kraaien? Een team van Belgische onderzoekers analyseerde de schedels van verschillende hanen met behulp van computertomografie en ontdekte dat hanen kunnen tijdelijk hun gehoorgang afsluiten wanneer ze hun snavel openen.
We hebben het gehoord in films, tekenfilms, nieuwsberichten over het boerenleven, en soms ook in levenden lijve. Het kraaien van de haan heeft een eigen identiteit, maar brengt ook iets anders met zich mee: een angstaanjagend volume. In het ergste geval kan het boven de 140 decibel uitkomen, een geluidsniveau dat meer dan genoeg is om permanente schade aan het menselijk oor te veroorzaken.
Dat gezegd hebbende, waarom zijn ze dan niet doof? Het kraaien is simpelweg te hard, en de frequentie vergroot alleen maar het risico op schade. Een team van Belgische onderzoekers besloot dit uit te zoeken.
De eerste stap was om drie hanen uit te rusten met microfoons om een nauwkeurige meting van het geluidsniveau te krijgen. De kraaien duurden tussen de 1 en 2 seconden, met twee metingen boven de 130 decibel, en de derde die de grens van 143 decibel overschreed, vergelijkbaar met midden op een vliegdekschip tijdens volle activiteit staan.
Vervolgens maakten ze beelden van hun schedels met een computertomografiesysteem en concludeerden dat de haan 25 procent van zijn gehoorgang kan afsluiten wanneer hij zijn snavel opent, terwijl tegelijkertijd een zacht weefsel beweegt om 50 procent van zijn trommelvlies te bedekken, waardoor de impact op zijn oren aanzienlijk wordt gedempt.
De situatie is iets anders bij hennen. Hun gehoorgangen worden nauwer, maar sluiten niet af, en hun eigen roep overschrijdt de 70 decibel niet. Ze worden ook niet doof van het kraaien van de haan omdat het schadelijke effect sterk afneemt met de afstand, en er is nog een ander voordeel: vogels hebben het vermogen om hun haarcellen te regenereren, iets dat (voorlopig) niet is weggelegd voor zoogdieren.
