De boodschap van de gebruikers is duidelijk, maar Microsoft weigert ernaar te luisteren: we hebben een veel lichtere versie van Windows nodig, zonder de overbodige last van de diensten, en met een profiel dat beter compatibel is met bescheiden apparaten. Wat was de strategie van Redmond met betrekking tot Windows 11? Absurde hardwarevereisten opleggen en meer rotzooi toevoegen. Gelukkig zijn de gebruikers niet bij de pakken neer blijven zitten, en te midden van deze chaos ontstaan ideeën zoals het Tiny11-project van NTDEV, dat Windows 11 ontdoet van zijn overbodige onderdelen en bloatware verwijdert.
Na meer dan een jaar op de markt heeft Windows 11 nog steeds niet de 20 procent adoptie wereldwijd doorbroken. Natuurlijk komt dat door het beleid van Microsoft: door hele generaties processoren als "incompatibel" te bestempelen en hogere door hardware ondersteunde beveiligingsparameters te eisen, is het gevolg dat veel gebruikers besloten de upgrade rustig aan te doen... of het volledig te negeren.
Maar het echte probleem is dat er ook geen legacy-edities van Windows meer zijn met ondersteuning. Windows 7 en 8.x beëindigden hun avontuur in januari, en alleen enkele obscuurdere geïntegreerde builds blijven patches ontvangen. Momenteel is Windows 10 "de" legacy-editie, maar de vereisten van Windows 11 bieden geen upgrade-pad zonder hardware te vervangen... tenzij we het volledig aanpassen. Dat is wat het Tiny11-project voorstelt.
Tiny11: Het Windows 11 waar we allemaal van dromen
Deze build, gemaakt door NTDEV (die we kennen van zijn tests in Windows 10 en de experimenten met lage prestaties in Windows 7), neemt al snel afstand van de officiële image. Tijdens de installatie werd alleen om een gebruikersnaam en wachtwoord gevraagd: geen online accounts, geen extra diensten en geen hacks om die lastigheden te omzeilen. Hoewel het nodig was om sommige dingen uit te schakelen (locatie, enz.), duurde het hele proces maar een paar minuten. De enige waarschuwing is dat Tiny11 alleen in het Engels beschikbaar is.
Eenmaal op het bureaublad ontdekken we dat Microsoft Edge opvallend afwezig is, net als OneDrive en Cortana. De apps die in het startmenu verschijnen zijn niet meer dan links naar webapps en kunnen eenvoudig worden verwijderd. Het RAM-verbruik van Tiny11 in standby lijkt niet boven de 1,5 gigabyte uit te komen, maar het meest indrukwekkende is de schijfgrootte: de volledige installatie bleef op de grens van 10 gigabyte.
Het verdwijnen van Edge in Tiny11 zal veel gebruikers zeker blij maken, maar het betekent ook dat we de installer van een browser moeten kopiëren, of als alternatief de Windows Store gebruiken om Firefox te krijgen. Nee, de store is nergens naartoe, net als veel privacy-opties die uitgeschakeld moeten worden.
Afgezien van deze details zijn alle vragen rond Tiny11 er een van beveiliging. Op dit moment zijn er geen redenen om aan te nemen dat NTDEV kwade bedoelingen heeft met Tiny11, maar het is logisch om het besturingssysteem eerst aan een lange evaluatiesessie te onderwerpen voordat we ermee verdergaan.
Download Tiny11 van het Internet Archive: klik hier
