Windows 95 stał się „pierwszym Windowsem” dla milionów ludzi, wprowadzając duże zmiany w interfejsie i ogólnym użytkowaniu. Jednak ten system operacyjny przyjął również pewne dość osobliwe rozwiązania, jak uruchamianie trzech systemów operacyjnych podczas instalacji. Raymond Chen, programista w Microsoft i autor bloga „The Old New Thing” wyjaśnia powody.

Instalator Windows 95 używał trzech systemów operacyjnych. Dlaczego?
Instalator Windows 95 używał trzech systemów operacyjnych. Dlaczego?

Pierwszy raz, gdy instalowałem Windows 95 na moim komputerze, było to przez sieć LAN, uzyskując dostęp do zdalnego napędu CD z plikami .cab. Prawie trzydzieści lat później nadal zastanawiam się, jak ten proces nie zakończył się katastrofą, ale wyobrażam sobie, że uruchomienie instalacji z Windows 3.11 zadziałało na moją korzyść.

Tak dochodzimy do jednej z najbardziej osobliwych cech Windows 95: jego instalacja wykorzystywała trzy systemy operacyjne — MS-DOS, Windows 3.x i sam Windows 95 — z trzema różnymi interfejsami. Dlaczego? Raymond Chen z bloga „The Old New Thing” niedawno podzielił się szczegółami technicznymi:

Windows 95: Instalacja, która podbije wszystkie

Instalator Windows 95 używał trzech systemów operacyjnych. Dlaczego?
Czy to Windows 95... czy „Windows 95”?

Instalator Windows 95 musiał spełnić konkretny wymóg: działać poprawnie w MS-DOS, Windows 3.x i Windows 95 (co było przydatne do odzyskiwania plików z uszkodzonej instalacji). Pierwszą alternatywą byłoby utworzenie innego instalatora dla każdego systemu operacyjnego, ale takie rozwiązanie nie jest ani optymalne, ani pożądane. Deweloper musiałby wykonać tę samą pracę trzy razy w oddzielnych wersjach, potrajając ilość kodu. Zamiast tego idealnie jest stworzyć jeden instalator Windows 95 i zastosować go w każdej sytuacji, choć to również zmusza do wyboru platformy, która będzie punktem wyjścia.

Gdyby instalator Windows 95 był programem MS-DOS, działałby we wszystkich przypadkach, ale jego interfejs byłby ograniczony do czystego tekstu, co dałoby dość ubogie wrażenie dla systemu operacyjnego najnowszej generacji (w 1995 roku, oczywiście). Z drugiej strony, instalator jako wyłącznie 32-bitowa aplikacja Windows 95 z graficznym interfejsem wymaga wcześniejszego środowiska Windows 95... coś jak jajko i kura.

Instalator Windows 95 używał trzech systemów operacyjnych. Dlaczego?
Część instalacji Windows 95 pod MS-DOS, w tym przypadku oferująca obsługę „dużych dysków” (zasadniczo FAT32)

Złoty środek doprowadził do „łańcucha instalatorów”: pierwszy to prosty program MS-DOS, który instaluje minimalną i całkowicie czystą wersję Windows 3.1, z niezbędnym wsparciem do uruchomienia drugiego instalatora 16-bitowego z graficznym interfejsem (który może działać z „mini 3.1”, prawdziwego Windows 3.x lub już zainstalowanego Windows 95). Ten instalator wykonuje większość pracy, od proszenia użytkownika o informacje (nazwa, klucz produktu, komponenty do zainstalowania itp.) po wykrywanie sprzętu, kończąc na kopiowaniu plików i sterowników Windows 95, nie zapominając o przeniesieniu wcześniejszej konfiguracji do nowego systemu operacyjnego (np. tapety). Wreszcie trzeci instalator działa już z poziomu Windows 95 i zajmuje się krokami pomocniczymi, takimi jak instalacja drukarek.

Instalator Windows 95 używał trzech systemów operacyjnych. Dlaczego?
Pełna struktura instalacji

Na koniec Raymond wspomina o precedensie: oryginalna wersja Microsoft Excel zawierała kopię Windows 2.1, na wypadek gdyby użytkownik nie miał zainstalowanego Windows.

Oficjalna strona: Kliknij tutaj