Utrata danych to jedna z najgorszych rzeczy, jaka może spotkać każdego użytkownika. Czasem wiąże się z poważną awarią sprzętu (na przykład dysku twardego lub SSD, który poddaje się bez ostrzeżenia), ale nie brakuje też klasycznego przypadkowego wyczyszczenia, które możemy zneutralizować odpowiednimi narzędziami. Jeśli musisz odzyskać usunięte pliki, możesz skorzystać z zewnętrznej aplikacji albo z rozwiązania od Microsoftu, o ile nie boisz się konsoli systemowej...
Odzyskiwanie usuniętych plików: dyski twarde i SSD
Jedną z pierwszych rzeczy, jakich uczymy się o działaniu dysków twardych, jest to, że po usunięciu plik nadal tam jest – różnica polega na tym, że go nie widzisz. Ten szczegół daje świetną okazję, aby przywrócić go z zaświatów, pod warunkiem że zrobimy wszystko dobrze. Gdy plik jest „oznaczony do usunięcia”, zajmowane przez niego miejsce jest interpretowane jako wolne, co zwiększa ryzyko nadpisania przez inny plik i zmniejsza szanse na sukces. W przypadku dysków SSD potencjał odzyskiwania jest jeszcze mniejszy ze względu na działanie TRIM i systemy „garbage collection”, które posiada wiele nośników. Co to oznacza? Zasadniczo dwie rzeczy:
Po pierwsze, działaj szybko i precyzyjnie. Jeśli musisz odzyskać usunięte pliki, nie pozwól, aby minęło zbyt wiele czasu, użyj innego komputera do pobrania oprogramowania ratunkowego i natychmiast ogranicz operacje zapisu na systemie (inni zalecają wręcz wyłączenie go, dopóki nie będziesz gotowy).
Prowadzi nas to do drugiej, idealnej zasady – unikania instalowania programu do odzyskiwania na tym samym dysku, na którym utracono pliki. Rozumiemy, że czasem jest to niemożliwe, ale jeśli masz dostępną inną partycję lub dysk, bez wahania z niej skorzystaj.
Jak odzyskać usunięte pliki
Windows File Recovery
W czerwcu 2020 roku użytkownicy Windows 10 w wersji 2004 lub nowszej odkryli, że Microsoft opublikował w swoim sklepie Windows File Recovery – zaawansowany system odzyskiwania plików, który pod pewnymi względami przypomina klasyczny Undelete z DOS-a. Program nie ma interfejsu, a przed podjęciem próby przywrócenia danych trzeba poznać kilka przełączników. Ma też ograniczenie: nie może odzyskać plików na tej samej literze dysku, źródło i cel muszą się różnić. Mimo tych trudności warto polecić Windows File Recovery ze względu na oficjalny profil i zerowy koszt.
Recuva
Nie jest najlepszy, ani najpotężniejszy, ani najbardziej zaawansowany, ale czego nie można odmówić Recuvie, to łatwości obsługi. Wbudowany kreator ogranicza proces odzyskiwania do kilku kliknięć. Wykrywanie zwykle trwa kilka sekund, chyba że użytkownik włączy tryb Deep Scan, który wydłuża proces do godziny (lub więcej) w przypadku bardzo dużego dysku. Wyniki bywają słabe w przypadku plików wykonywalnych, ale czasem potrzebujesz tylko fragmentu dokumentu tekstowego lub arkusza kalkulacyjnego i częściowe odzyskanie przez Recuvę może wystarczyć...
MiniTool Power Data Recovery Free
Jeśli mielibyśmy mówić o ograniczeniu darmowej edycji MiniTool Power Data Recovery, to nie może ona odzyskiwać plików większych niż 1 GB... co nie jest takie złe, biorąc pod uwagę, że szanse na uratowanie tak dużego i w pełni nienaruszonego pliku są niewielkie. Jednak zaawansowany profil i wykrywanie utraconych partycji oraz plików RAW z pewnością przypadnie do gustu wielu użytkownikom. Osobiście MiniTool Power Data Recovery uratowało mnie nie raz i dlatego ma miejsce na tej liście.
A co z Androidem?
Bardzo dobre pytanie, biorąc pod uwagę, że urządzenia mobilne nie są odporne na przypadkową utratę plików. Jednym z najczęstszych incydentów jest zbytni entuzjazm podczas usuwania zdjęć z albumu. Jeśli masz wątpliwości co do tego, jak odzyskać usunięte zdjęcia na Androidzie, ogólna strategia sprowadza się do „zaatakowania” karty microSD jak zwykłego dysku (czyli użycia adaptera, podłączenia do komputera i odzyskania plików) albo pobrania aplikacji pokroju DiskDigger i przeskanowania pamięci wewnętrznej... pod warunkiem że urządzenie ma root.
Podsumowanie
Odzyskiwanie usuniętych plików to misja, której nikomu nie życzymy. Sama natura naszych urządzeń utrudnia ten proces, a profesjonalne usługi ratunkowe bywają dla większości zbyt drogie. Polecane tu aplikacje przydadzą się, jeśli zareagujesz szybko i ostrożnie jednocześnie: nie zwlekaj i staraj się instalować wszystko na innych nośnikach niż ten, który ucierpiał. I jak zawsze – kopie zapasowe, kopie zapasowe, kopie zapasowe. Powodzenia!