Sony Music Publishing, Warner Chappell Music en andere muziekuitgevers beschuldigen Anthropic ervan tienduizenden auteursrechtelijk beschermde muziekwerken te hebben gekopieerd en gebruikt bij de ontwikkeling van Claude. De zaak draait niet om één simpele vraag: de aanklacht maakt onderscheid tussen de manier waarop materiaal zou zijn verkregen, het gebruik ervan in modelontwikkeling en de vraag of Claude beschermde songteksten kan reproduceren. Anthropic is in deze zaak niet aansprakelijk verklaard.
Wat de uitgevers Anthropic verwijten
De uitgevers hebben Anthropic, CEO Dario Amodei en medeoprichter Benjamin Mann voor de Amerikaanse federale rechtbank in het Northern District of California gedaagd. In de aanklacht stellen zij dat Anthropic tienduizenden muziekwerken, waaronder songteksten, heeft gekopieerd en verwerkt voor Claude.
De beschuldigingen vallen volgens de processtukken uiteen in vier juridische lijnen. Ze gaan over vermeende directe en medeplichtige inbreuk, het verkrijgen van materiaal via torrenting, het kopiëren en gebruiken van werken bij modelontwikkeling en vermeende schendingen rond copyrightmanagementinformatie. Dat zijn stellingen van de eisers, geen vaststellingen van de rechtbank.
De uitgevers vragen maximaal 150.000 dollar per werk dat volgens hen is geschonden. Daarnaast vragen zij maximaal 25.000 dollar per vermeende schending van copyrightmanagementinformatie. Die bedragen zijn wettelijke maxima die in de aanklacht worden gevraagd; ze zijn geen boete en geen bedrag dat Anthropic al moet betalen.
De zaak gaat daarmee over meer dan de vraag of een chatbot een songtekst kan oplepelen. Ook de herkomst van de trainingsdata en de route waarlangs die data in een model terecht zou zijn gekomen, kunnen juridisch van belang zijn.
Van databron naar model
De belangrijkste nuance is dat “auteursrechtelijk beschermd materiaal in een AI-systeem” niet automatisch één juridisch probleem beschrijft. Er zijn minstens drie afzonderlijke stappen:
- Verwerving: de uitgevers stellen dat Anthropic materiaal zou hebben verkregen via onder meer BitTorrent, Pirate Library Mirror, websites met songteksten en andere datasets.
- Modelontwikkeling: vervolgens moet worden vastgesteld hoe dat materiaal zou zijn gebruikt voor training, synthetische data of feedback tussen modellen.
- Uitvoer: ten slotte stellen de uitgevers dat Claude songteksten letterlijk of bijna letterlijk zou kunnen reproduceren en afgeleide teksten in de stijl van vertegenwoordigde songwriters zou kunnen genereren.
Een zaak kan dus tegelijk draaien om de herkomst van gegevens, het technische gebruik ervan en de inhoud die een model voortbrengt. Die onderdelen zijn verwant, maar niet hetzelfde. Een verdediging over fair use bij modeltraining beantwoordt bijvoorbeeld niet automatisch alle vragen over de manier waarop materiaal zou zijn verkregen. Omgekeerd bewijst een vermeende illegale bron nog niet zonder meer hoe die data in een specifiek commercieel model is gebruikt.
De bewijsroute die in de zaak wordt aangevoerd
De uitgevers verwijzen in de zaak naar torrentgegevens, interne berichten, catalogusmetadata en informatie over datasets. Ook zouden zij willen aantonen dat Claude beschermde tekst reproduceert. Dat zijn mogelijke bewijsroutes binnen hun zaak, geen rechterlijke conclusies.
Een bijzonder onderdeel van hun theorie is indirect modelgebruik. De uitgevers stellen dat een model dat met tekst uit LibGen of Pirate Library Mirror zou zijn ontwikkeld, synthetische data of gedragsfeedback kan hebben geleverd aan een commercieel Claude-model. Bij zo’n keten moet niet alleen worden onderzocht welke bron is gebruikt, maar ook welke rol elk tussenliggend model speelde.
Anthropic heeft in verband met eerdere procedures ontkend dat de via torrents verkregen boeken zijn gebruikt om commerciële Claude-modellen te trainen. Daarmee blijft juist de koppeling tussen vermeende piraterij, modelontwikkeling en het commerciële model een centraal twistpunt. De beschuldiging dat materiaal ergens in een dataketen is beland, is niet hetzelfde als een vaststelling dat het materiaal een bepaald Claude-model heeft getraind.
Waarom de herkomst van data juridisch verschil kan maken
In verwante auteursrechtzaken rond Anthropic is het onderscheid tussen rechtmatig verkregen materiaal en vermeend illegaal verkregen materiaal naar voren gekomen. Ook is het juridische debat over fair use bij AI-training niet identiek aan de vraag of het onderliggende materiaal op een toegestane manier is verkregen.
Dat maakt deze zaak relevant voor de AI-industrie. Bedrijven moeten niet alleen kunnen uitleggen wat hun modellen doen, maar krijgen ook steeds meer belang bij een controleerbare herkomst van trainingsdata. Dat is geen bewijs dat Anthropic de verweten handelingen heeft gepleegd; het is wel de inzet van een geschil waarin databron, modelontwikkeling en uitvoer aan elkaar worden gekoppeld.
Voor gebruikers van Claude verandert er door deze aanklacht niet automatisch iets aan de werking van de dienst. De zaak stelt geen algemene regel vast over wat iedere AI-dienst wel of niet mag trainen. Daarvoor moet eerst worden bepaald welke feiten de rechtbank aanvaardt en hoe de relevante auteursrechtelijke regels op die feiten worden toegepast.
Verwante zaken zijn niet dezelfde zaak
Anthropic is ook betrokken bij andere auteursrechtelijke procedures. De cijfers hieronder horen bij afzonderlijke zaken en mogen niet bij elkaar worden opgeteld.
| Zaak | Gemelde omvang | Gemeld bedrag |
| Sony Music Publishing en Warner Chappell Music tegen Anthropic | Tienduizenden muziekwerken volgens de aanklacht | Maximaal 150.000 dollar per vermeend geschonden werk, plus maximaal 25.000 dollar per vermeende schending van copyrightmanagementinformatie |
| Concord Music Group, Universal Music Publishing Group en ABKCO tegen Anthropic | Meer dan 20.000 muziekwerken | Meer dan 3 miljard dollar gevraagd |
| Bartz v. Anthropic, een afzonderlijke boekenzaak | Miljoenen illegale boeken volgens de beschuldigingen | Een gemelde schikking van 1,5 miljard dollar |
De eerdere zaak van Concord Music Group en de afzonderlijke procedure van Concord, Universal Music Publishing Group en ABKCO zijn dus geen fasen van de huidige Sony-Warner-zaak. Ook de boekenzaak Bartz v. Anthropic gaat over een ander soort beschermd materiaal. Een bedrag uit die procedure is geen uitspraak over de muziekclaims.
Wat gebeurt er nu?
De volgende juridische stappen moeten duidelijk maken welke beschuldigingen overeind blijven, welke gegevens en interne communicatie als bewijs kunnen worden gebruikt en hoe de partijen de relatie tussen databronnen, training en modeluitvoer uitleggen. Ook de betekenis van de vermeende copyrightmanagementinformatie kan afzonderlijk worden beoordeeld.
Voorlopig is het belangrijkste onderscheid eenvoudig: een gevraagde schadevergoeding is geen toegekende schadevergoeding, en een beschuldiging is geen rechterlijke vaststelling. De uitkomst van deze zaak kan bepalen hoe AI-bedrijven hun trainingsdata moeten documenteren en hoe rechters omgaan met de grens tussen modeltraining, databronnen en beschermde uitvoer. Dat is de consequentie die voor de hele AI-sector zwaarder kan wegen dan het genoemde dollarbedrag.
