De Europese Commissie beschouwt ‘AI-agent’ niet als een aparte juridische categorie in de EU AI Act. Bestaande definities voor AI-systemen en modellen voor algemene doeleinden kunnen wel op agenten van toepassing zijn, afhankelijk van het systeem en het gebruik. De Commissie noemt haar overwegingen over agenten voorlopig. In haar FAQ licht ze toe hoe de wet op zulke systemen kan ingrijpen.

Wat maakt een AI-agent anders?

Een AI-agent verwerkt doorgaans informatie uit zijn omgeving en kan op basis daarvan handelen. Volgens de Commissie bevat een agent meestal een model voor algemene doeleinden — internationaal vaak aangeduid als GPAI, van general-purpose AI — en een interface die deel uitmaakt van een AI-systeem. Dat is een gebruikelijke opzet, geen vaste juridische definitie: de term ‘agent’ wordt voor uiteenlopende systemen gebruikt.

Daarom bepaalt het etiket op een product niet welke regels gelden. De beoordeling hangt af van de relevante kenmerken en het beoogde gebruik van het systeem, en kan ook betrekking hebben op het onderliggende model.

Welke regels kunnen van toepassing zijn?

De Commissie beschrijft verschillende routes. Ze gelden niet allemaal automatisch zodra een product een AI-agent wordt genoemd.

RegelgevingsrouteWaarop de regels betrekking hebbenVoorwaardeGevolg volgens de Commissie
Verboden praktijkenHet AI-systeem en de manier waarop het wordt ontworpen en ontwikkeldVerboden manipulatie of uitbuiting van kwetsbaarheden kan redelijkerwijs tot aanzienlijke schade leidenEr kunnen waarborgen in het ontwerp en de ontwikkeling nodig zijn
Transparantie volgens artikel 50Een agent die met mensen communiceert of content maaktHet systeem is daarvoor bedoeldDe transparantieregels gelden sinds 2 augustus 2026
Hoogrisico-eisenHet AI-systeem als geheelDe agent is als hoogrisico-AI-systeem geclassificeerdAanvullende eisen uit hoofdstuk III zijn van toepassing
Systemisch risicoHet onderliggende model voor algemene doeleindenHet model wordt als model met systemisch risico aangewezenDe aanbieder heeft risicobeheerverplichtingen; autonomie en het gebruik van hulpmiddelen kunnen meewegen

De voorwaarden en gevolgen in de tabel volgen uit de uitleg van de Europese Commissie. Bij de transparantieregels noemt de Commissie agenten die bedoeld zijn om met natuurlijke personen te communiceren of content te genereren. De datum geldt dus niet zonder meer voor elk gebruik van een agent.

Systeemrisico en modelrisico zijn twee verschillende beoordelingen

Een hoogrisico-classificatie betreft het AI-systeem. Systemisch risico gaat over het onderliggende model voor algemene doeleinden. De Commissie zegt dat autonomie en het gebruik van hulpmiddelen doorslaggevend kunnen zijn bij de beoordeling van systemisch risico. Aanbieders van modellen die als modellen met systemisch risico zijn aangewezen, moeten bij hun risicobeheer rekening houden met autonome mogelijkheden en agentisch gebruik.

Die modelbeoordeling is een afzonderlijke route: een agent hoeft niet eerst als hoogrisicosysteem te zijn geclassificeerd voordat autonomie of hulpmiddelen relevant kunnen zijn voor het systemische risico van het onderliggende model.

De naam ‘agent’ is geen juridische snelkoppeling: de regels volgen verschillende routes voor het systeem en het model erachter.

De Europese Commissie noemt haar overwegingen over AI-agenten voorlopig. Het AI Office volgt de ontwikkelingen en kan zo nodig verdere strategieën overwegen.