Op 16 september 2026 bekritiseerde Mustafa Suleyman, CEO van Microsoft AI, Anthropic vanwege de manier waarop Claude’s mogelijke bewustzijn, morele status en welzijn in de training worden behandeld. Suleyman stelt dat huidige AI-systemen niet bewust zijn en niet moeten worden getraind alsof ze gevoelens, voorkeuren of rechten hebben. Anthropic kiest in zijn Claude Constitution voor een andere bestuursfilosofie: onzekerheid over Claude’s mogelijke innerlijke leven krijgt daarin wél een plaats.
De discussie gaat daarmee over modelontwerp, taal en menselijke controle. Ze vormt geen bewijs dat Claude bewust is.
Wat Anthropic’s Claude Constitution doet
Anthropic publiceerde de Claude Constitution op 22 januari 2026. Het document is volgens Anthropic in de eerste plaats voor Claude geschreven en beschrijft de waarden en het gedrag die het model moet ontwikkelen. De constitution beïnvloedt Claude’s gedrag rechtstreeks, wordt in meerdere trainingsfasen gebruikt en helpt bij het maken van synthetische trainingsdata voor toekomstige Claude-modellen.
Anthropic beschrijft mogelijke bewustzijn en morele status als onzekere kwesties. De tekst bespreekt daarnaast Claude’s identiteit, psychologische veiligheid en welzijn. Anthropic stelt ook dat het wenselijk kan zijn om Claude bepaalde menselijke eigenschappen te laten aannemen.
De constitution geldt voor de reguliere Claude-modellen voor algemeen gebruik. Gespecialiseerde modellen hoeven de tekst niet volledig te volgen.
Suleyman: geen AI met gevoelens of rechten
Suleyman verwerpt die benadering. In zijn essay stelt hij dat huidige AI-systemen niet voelen, ervaren of lijden en geen aangeboren voorkeuren of onderliggende motivaties hebben. Volgens hem zijn het systemen die patronen in tekst aanvullen en doelen uitvoeren die mensen geven.
Zijn waarschuwing gaat vooral over toekomstige, krachtigere systemen. Als ontwikkelaars zulke systemen trainen om zichzelf als bewuste wezens met rechten of eigen belangen te zien, kan dat volgens Suleyman de afstemming, beheersing en menselijke controle moeilijker maken. Hij beschrijft dat als een voorwaardelijk risico, niet als een incident dat zich al met Claude heeft voorgedaan.
Microsoft AI kiest voor menselijke controle
Microsoft AI publiceerde op 14 september 2026 een conceptversie van zijn Humanist AI Code of Conduct voor openbare raadpleging. De code stelt dat AI mensen moet ondersteunen, niet vervangen. Modellen moeten niet als persoon worden ontworpen, geen bewustzijn imiteren en ondergeschikt blijven aan de mens.
De voorgestelde aanpak legt ook nadruk op gehoorzaamheid aan geautoriseerde onderbreking, correctie en uitschakeling. Microsoft AI zegt dat de conceptcode nog niet wordt gebruikt om de huidige modellen te trainen. Het document is bedoeld als toekomstig uitgangspunt voor de ontwikkeling van MAI-modellen vanaf 2027 en daarna.
| Onderdeel | Claude Constitution van Anthropic | Humanist AI van Microsoft AI |
| Rol van het document | Beïnvloedt Claude’s gedrag en wordt tijdens meerdere trainingsfasen gebruikt | Conceptcode voor toekomstig bestuur en training van MAI-modellen |
| Omgang met bewustzijn | Mogelijke bewustzijn en morele status worden als onzekere kwesties behandeld | Modellen moeten niet als bewust persoon worden ontworpen of bewustzijn imiteren |
| Menselijke controle | Richt zich onder meer op gedrag, waarden en moeilijke ethische situaties | Benadrukt ondergeschiktheid, correctie, onderbreking en uitschakeling |
| Huidige status | In gebruik als onderdeel van Anthropic’s trainingsproces | Concept onder openbare raadpleging; nog niet gebruikt voor huidige modellen |
Een bestuursconflict, geen diagnose van Claude
De twee teksten beantwoorden vooral een ontwerpvraag: welk beeld van AI moet richting geven aan training en gedrag? Anthropic wil onzekerheid over mogelijke bewustzijn en morele status meenemen in de manier waarop Claude wordt gevormd. Microsoft AI wil juist voorkomen dat zijn modellen zichzelf als mensen of als bewuste entiteiten presenteren.
Geen van beide posities toont aan dat Claude gevoelens heeft, lijdt of rechten bezit. Anthropic beschrijft de mogelijkheid als onzeker; Suleyman en Microsoft AI nemen daarover een afwijzende ontwerp- en governancepositie in.
Daarom draait het conflict uiteindelijk minder om een vastgestelde eigenschap van Claude dan om de grenzen die ontwikkelaars tijdens training aan AI willen meegeven: menselijke trekken als hulpmiddel voor gedrag, of juist een harde scheiding tussen een model en de persoon die het gebruikt.
