Dlaczego nie widzisz ruchów swoich oczu w lustrze?

Jedną z najczęstszych skarg na amatorskie filmy jest to, że operator zbyt mocno porusza kamerą, wywołując mdłości. Działanie układu oczy–mózg jest bardziej złożone, niż nam się wydaje, a każdy ekstremalny bodziec może wpłynąć na jego wydajność (dając początek niesamowitym iluzjom optycznym). Jednak nasze oczy poruszają się przez cały dzień, a mimo to nie czujemy zawrotów głowy. Wyjaśnienie prowadzi nas w niezwykłe rejony ruchów sakkadowych, sztuczek stosowanych przez mózg i kilku ćwiczeń, które możesz powtórzyć w domu. Na przykład: dlaczego nie widzisz ruchów swoich oczu, stojąc przed lustrem?

…cóż, w rzeczywistości możesz. Wystarczy spojrzeć na stały punkt w lustrze i poruszać głową. Mam na myśli imponującą liczbę ruchów, jakie twoje oczy wykonują każdego dnia. Nawet podczas czytania tego tekstu aktywność twoich oczu jest przerażająca. Te «mikroskoki» są znane jako sakkady, czyli ruchy sakkadowe. W zależności od amplitudy ruchu sakkada może trwać od 20 do 200 milisekund.

Sakkady pomagają nam zbudować coś w rodzaju trójwymiarowej mapy sceny. Dołek środkowy siatkówki, czyli jej centralna część pokryta światłoczułymi komórkami, która zapewnia nam «wysoką rozdzielczość» widzenia, jest zbyt mały. Sakkady rekompensują to ograniczenie i pozwalają skuteczniej rozpoznawać sceny i obiekty.

Iluzje optyczne: oczy, które się «nie ruszają», oraz zatrzymany zegar

Jednym z najbardziej interesujących aspektów jest to, że mózg nie pozostawia pustki podczas sakkad, lecz wypełnia ją tym, co ma do dyspozycji chronologicznie. Jest w tym jednak coś dziwnego: ta informacja opiera się na tym, co widzimy po skoku. W tym miejscu każdy pomyślałby, że to błąd, ponieważ nasze oczy nie mogą podróżować w czasie. Używając porównania ze świata informatyki, to kwestia opóźnienia.

Przetwarzanie nie jest natychmiastowe, a mózg ma tendencję do tłumienia lub filtrowania tego, co rejestrują nasze zmysły. Między punktem początkowym a końcowym sakkady pojawia się «rozmycie», którego mózg nie potrafi zinterpretować. Jakie jest rozwiązanie? Wymazanie tego zniekształcenia w środku i wypełnienie symbolicznej luki danymi z drugiego punktu (maskowanie sakkadowe). Efektem jest iluzja optyczna, którą znamy jako «Zatrzymany Zegar», a bardziej formalnie – chronostaza.

Ta kombinacja funkcji, efektów i sztuczek sprawia, że nie widzisz ruchów swoich oczu przed lustrem. Zrób test: stań około 45 centymetrów od lustra. Patrz na lewe oko, potem na prawe. Powtarzaj. I powtarzaj. I powtarzaj. Ruch nie jest tam widoczny, ale nie ma też przerwy w informacji wizualnej. Wszystko wygląda na ciągłe i jednolite. Teraz pytanie: ile informacji zostaje w ten sposób «utraconych»? Średnio… 40 minut dziennie.

Źródło: