„Las Cuatro Cartas de Wason”: Czy potrafisz rozwiązać to ćwiczenie?

Cztery karty, dwie liczby, dwa kolory i jedno stwierdzenie, które gracz musi sprawdzić, czy jest prawdziwe, czy nie. Gry logiczne często mają pułapki, a Las Cuatro Cartas de Wason nie jest wyjątkiem, ale prawdziwe pytanie brzmi: czy pułapkę zastawia gra, czy nasz własny mózg? Najprawdopodobniej, gdy tylko skończysz czytać wyjaśnienie, będziesz chciał kliknąć szybką odpowiedź, ale jedyna wskazówka, jaką mogę ci dać, to… nie rób tego. Coś jest nie tak po drodze.

Ćwiczenie zaczyna się od czterech kart. Pierwsza pokazuje nieparzystą liczbę 5, druga parzystą liczbę 8, trzecia kolor niebieski, a czwarta kolor zielony. Propozycja ćwiczenia jest następująca: „Jeśli karta ma po jednej stronie liczbę parzystą, to po drugiej stronie jest kolor niebieski.” Jednak to, czego naprawdę chce ćwiczenie, to odkrycie najbardziej efektywnego sposobu sprawdzenia, czy to stwierdzenie jest prawdziwe. Najskuteczniej byłoby sprawdzić wszystkie karty naraz, ale nie możemy zastosować tego rozwiązania tutaj. Czytelnicy, którzy znają się trochę na programowaniu, z pewnością rozpoznają, że to stwierdzenie to klasyczne „if-then”, albo raczej „zdanie warunkowe”. Jeśli po jednej stronie jest liczba parzysta, to po drugiej stronie jest kolor niebieski. Wideo ma pewien interaktywny element i zachęca nas do kliknięcia odpowiedzi, którą uważamy za poprawną, ale w tym celu musimy włączyć adnotacje przedtem.

Przyznaję, że w mojej pierwszej próbie się pomyliłem. Mieszanka zmęczenia, senności, bólu pleców, kota lądującego mi na głowie (tak, to się zdarzyło) i popełnienie błędu nowicjusza przez pomylenie even i odd sprawiło, że kliknąłem gdziekolwiek. A teraz, skąd pochodzi to ćwiczenie? Historia mówi, że zostało stworzone przez angielskiego psychologa Petera Cathcarta Wasona w roku 1966. Wason był pionierem w tak zwanej psychologii rozumowania i dzięki niej wyjaśnił, dlaczego ludzie popełniają spójne błędy w zadaniach logicznych, które w gruncie rzeczy nie są takie trudne do rozwiązania. Wasonowi przypisuje się również „stronniczość potwierdzenia”, czyli tendencję do faworyzowania rozwiązań lub odpowiedzi zgodnych z naszymi przekonaniami, nawet jeśli są całkowicie błędne. Brzmi trochę jak polityka, prawda?

Robiąc „fast-forward”, odpowiedzią na zagadkę Las Cuatro Cartas de Wason jest odwrócenie karty z 8 i karty zielonej. Jeśli zobaczymy przeciwną stronę 8 i odkryjemy, że jej kolor jest jakikolwiek inny niż niebieski, stwierdzenie jest fałszywe. Jednocześnie, jeśli odwrócimy zieloną kartę i po jej drugiej stronie nie pojawi się liczba nieparzysta, jest fałszywe ponownie. Ćwiczenie miało dziesiątki wariantów w ostatnich dekadach, a to tylko jeden z nich. Czy widziałeś je w innym formacie? Skomentuj!

Źródło: