Jeśli w ostatnich tygodniach przemierzałeś specjalistyczne fora i kanały YouTube poświęcone sprzętowi, prawdopodobnie zauważyłeś, że temat VRAM (lub pamięci wideo) jest dyskutowany z pewną intensywnością. Brak optymalizacji w najnowszych grach, konkurencja między producentami i wymykające się spod kontroli ceny to główne punkty odniesienia, ale wielu użytkowników tam na zewnątrz chce po prostu wiedzieć, jak zwiększyć VRAM w swoim PC. Są rzeczy, które działają, rzeczy, które nie działają, i pewne skrajne przypadki, które zasługują na naszą uwagę…

Mity i prawdy o zwiększaniu VRAM w twoim PC
Zwiększanie VRAM

Dlaczego chcemy więcej VRAM w naszych komputerach?

Z tego samego powodu, dla którego chcemy więcej konwencjonalnej pamięci RAM: aby poprawić wydajność i uniknąć takich zjawisk jak stronicowanie. Gracze dostrzegają brak VRAM teraz bardziej niż kiedykolwiek, za sprawą najnowszych tytułów „potrójnego A”. W miarę zwiększania rozdzielczości, jakości tekstur i innych dodatkowych efektów (np. ray tracingu) wymagania dotyczące VRAM rosną. Jedną z najgorszych rzeczy, jaka może spotkać użytkownika, jest „wypaść z VRAM” i być zmuszonym do przechowywania zasobów poza nią, co powoduje negatywne efekty, takie jak stuttering czy tak zwany „pop-in” tekstur w niektórych grach.

Mity i prawdy o zwiększaniu VRAM w twoim PC
GeForce GTX 1660 Super z 6 GB VRAM. Dla niektórych nowoczesnych tytułów to już za mało.

Musimy również wziąć pod uwagę sytuację zintegrowanych układów graficznych, które zajmują część konwencjonalnej pamięci RAM do swoich funkcji. Nie jest to konfiguracja idealna z tego prostego powodu, że pamięć systemowa jest wolniejsza, a wykorzystana część pozostaje zarezerwowana. Jednak te moduły graficzne muszą pracować z jakąś pamięcią, niezależnie od jej szybkości. To powiedziawszy, jak można zwiększyć VRAM w komputerze? Odpowiedź jest bardziej złożona, niż się wydaje.

Prawidłowa opcja: zwiększenie VRAM zarezerwowanej dla iGPU w BIOS/UEFI

Użytkownik ma możliwość wymuszenia/ponownej konfiguracji ilości VRAM dla swoich zintegrowanych układów graficznych, chociaż zależy to od producenta sprzętu, ilości pamięci RAM dostępnej w komputerze, typu BIOS/UEFI lub kombinacji tych czynników. W idealnym świecie ta opcja powinna pozostać w trybie Auto, aby system i aplikacje brały dokładnie to, czego potrzebują… ale nie żyjemy w idealnym świecie. Niektóre gry nie znoszą trybu automatycznego i wyrażają swoją dezaprobatę spadkami wydajności lub błędami „niewystarczającej VRAM”.

Mity i prawdy o zwiększaniu VRAM w twoim PC
Niektóre konfiguracje pozwalają zarezerwować maksymalnie 16 gigabajtów dla zintegrowanego wideo („gradinaruvasile” na Reddicie)

Dokładna opcja w BIOS/UEFI ma różne nazwy. Niektórzy producenci nazywają ją VGA Share Memory Size, inni UMA Frame Buffer Size. Cel jest ten sam: wybranie nowej wartości pamięci przydzielonej dla wideo. To nie jest jednak srebrna kula. Wymuszenie ilości VRAM w BIOS/UEFI to parametr zgodności. W żadnym wypadku nie gwarantuje dodatkowych FPS, a jak wspomnieliśmy wcześniej, dodatkowa pamięć nie będzie dostępna dla systemu, ponieważ pozostanie „zarezerwowana”. Trzeba tu sporo eksperymentować.

Wiralowa opcja, która nie działa: hack rejestru

Szybkie wyszukiwanie w Google na temat jak zwiększyć VRAM w dowolnym PC pokaże dziesiątki wyników z tą opcją. Podobno użytkownik musi otworzyć Edytor rejestru, przejść do ścieżki HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Intel, utworzyć w nim nowy klucz o nazwie GMM, a w tym samym kluczu utworzyć 32-bitową wartość DWORD o nazwie DedicatedSegmentSize. Ostatnim krokiem jest przypisanie wartości dziesiętnej od 0 do 512 (lub 4096 według innych źródeł) i ponowne uruchomienie komputera.

Mity i prawdy o zwiększaniu VRAM w twoim PC
Prawdopodobnie się rozczarujesz, ale jeśli chcesz spróbować...

Po pierwsze, ten łańcuch wyraźnie wskazuje, że jest to ustawienie przeznaczone dla układów graficznych Intel. Po drugie, raporty sugerują, że DedicatedSegmentSize nie robi nic, ponieważ jest to „fałszerstwo”, sposób na manipulowanie raportem dostępnej VRAM w celu rozwiązania problemów ze zgodnością. Dzielimy się tą metodą ze względów edukacyjnych, ale nie spodziewaj się cudów.

Droga pieniędzy: zakup karty graficznej

Mity i prawdy o zwiększaniu VRAM w twoim PC
Nieważne, czy nowa, czy używana – dedykowana karta rozwiązuje problem u źródła.

slow clap... tak, rzucanie gotówki w brak VRAM jest najbardziej oczywiste, ale nie możemy zaprzeczyć jego skuteczności. Instalując nową kartę graficzną (która powinna być lepsza niż opcja zintegrowana), nie tylko dodajemy do komputera dedykowaną VRAM, ale także wyłączamy cały system rezerwacji, całkowicie uwalniając konwencjonalną pamięć RAM (chyba że użytkownik i tak zdecyduje się wymusić iGPU, ale to już inna historia). Oczywiście nie jest to ścieżka dostępna dla laptopa i prawdopodobnie inne konfiguracje również będą wymagać aktualizacji zasilacza.

Nowa skrajność: modding

Jednym z przykładów, które przytoczyliśmy podczas naszej eksploracji Videocard Virtual Museum, była karta graficzna Matrox G200, która pozwalała użytkownikowi rozszerzyć VRAM za pomocą zewnętrznego modułu. Jak możesz sobie wyobrazić, ani Nvidia, ani AMD, ani Intel nie pozwalają na taki proces, ale niektórzy modderzy postanowili rzucić wyzwanie zasadom, z bardzo pozytywnymi rezultatami. W istocie eksperymenty te potwierdzają to, czego już podejrzewaliśmy: producenci używają konfiguracji VRAM w swoich produktach jako barier do segmentowania cen i ograniczania wydajności.