Computerventilatoren zijn in kwaliteit enorm verbeterd, maar dat betekent dat de prijzen van sommige modellen op absurde niveaus liggen. Een lawaaierige ventilator vervangen door een stillere is mogelijk geen optie, afhankelijk van de kosten of de configuratie van de pc, en er zijn ook gevallen waarin softwarematige regeling niet bestaat, iets wat vrij gebruikelijk is bij retrocomputers. Welke alternatieven zijn er dan om het lawaai van de ventilatoren te verminderen? De nieuwste video van Necroware biedt een heel interessant idee.
Veel online tutorials leren je om pc-ventilatoren schoon te maken en te smeren om de algemene werking te verbeteren. Soms is er echter geen smeermiddel dat voldoende is, en de ventilator is van nature luidruchtig als hij op maximale snelheid draait. In moderne systemen zorgen de magie van PWM, speciale profielen in het BIOS/UEFI en software-oplossingen ervoor dat we bepaalde parameters kunnen instellen om de akoestische chaos van de ventilatoren te beperken. Maar wat kunnen we doen als die regelingen niet bestaan? Onlangs kreeg Necroware met dit probleem te maken op zijn retro-pc en deelde hij een alternatief dat je aandacht verdient.
Het lawaai van ventilatoren verminderen via spanningsbeperking
Necroware begint zijn video met een korte uitleg: de rode ventilator in zijn retro-pc ziet er best goed uit, maar zonder snelheidsregeling op het moederbord begint hij te huilen met gemiddeld 3.400 toeren per minuut. De meest gebruikelijke oplossing is om de spanning te beperken met een weerstand. Op de markt zijn er opties die de oorspronkelijke 12 volt terugbrengen naar 7 of 9 volt. Als je ervoor kiest om zelf een weerstand te installeren, moet je vooraf de warmteafvoer berekenen, anders zou de gekozen weerstand wel eens een olympische fakkel kunnen worden.
Het alternatief van Necroware is om een step-downmodule als 'man-in-the-middle' te installeren tussen de connector van het moederbord en de ventilator. Deze modules zijn veel efficiënter. Het pakket van vijf stuks kost minder dan 8 euro, en de variabele weerstand stelt je in staat om de spanning naar wens aan te passen met slechts een schroevendraaier. Er is zelfs niets dat ons ervan weerhoudt om de spanning buiten de pc aan te passen en te bepalen welk geluidsniveau acceptabel is.
Tot slot stellen veel reacties een tweede oplossing voor die populair is bij oude computers: de ventilator aansluiten op een Molex-connector door de +12V-lijn als positief en de +5V-lijn als negatief te gebruiken. Dat brengt de uiteindelijke spanning op 7 volt en vermindert het toerental. Persoonlijk had ik de gewoonte om de tegenovergestelde richting te kiezen, namelijk ventilatoren aansluiten op +12V en -5V, feitelijk een overspanning van 17 volt. De computer veranderde in een helikopter... maar wel goed gekoeld.
