Hoeveel uur besteed je aan je smartphone? Hoe vaak pak je hem per dag en verlies je jezelf in het scrollen? De kans is groot dat je deze vragen niet precies kunt beantwoorden, maar het sleutelwoord is te veel. De mensen van AsapSCIENCE nemen ons mee op een fascinerende reis om te ontdekken wat er met je hersenen gebeurt als je leeft op de scroll van je mobiel, en nog belangrijker: wat er gebeurt als je probeert te stoppen.
Sommige mensen kunnen gewoon niet zonder hun smartphone in hun handen en kijken naar… wat dan ook. Instagram, TikTok, Twitter, Facebook, YouTube, het maakt niet uit. Ons hele digitale leven speelt zich af op die apparaten, en hun invloed is veel dieper dan we denken. De gemiddelde Amerikaanse gebruiker raakt zijn telefoon maar liefst 2.600 keer per dag aan. 2.600!. Links, foto's, video's, apps die openen en sluiten, en natuurlijk scrollen. Kilometers scrollen.. Stel je nu voor dat deze gebruiker probeert zijn smartphone op te geven, al is het maar voor even. De mensen van AsapSCIENCE leggen uit dat dit niet zo eenvoudig zal zijn, om één reden: smartphones veranderen onze hersenen.
De effecten van de smartphone op ons brein
Met slechts een uur pauze is de kans groot dat de gebruiker zijn telefoon drie of vier keer heeft willen pakken, terwijl het dagelijkse gemiddelde op 52 ligt. Twaalf uur onthouding is genoeg om angst op volle kracht te laten toeslaan, dankzij het hormoon cortisol, dat wordt vrijgegeven als reactie op stress. Vierentwintig uur later krijgt de angst een metgezel: FOMO, 'fear of missing out' of "angst om iets te missen", met een verhoogde hartslag en bloeddruk.
Langdurig smartphonegebruik verandert drie routes in onze hersenen: de mesocorticale, de mesolimbische en de nigrostriatale dopamine-route. Ze worden allemaal geactiveerd bij het anticiperen op of ontvangen van beloningen, in dit geval in de vorm van updates, meldingen, likes, duimen omhoog, hartjes, emoji's en ga zo maar door.
Herinner je je de 'berouwvolle' Facebook-medewerkers die het hadden over validatielussen en dopamine-prikkels? Daar gaat het hier om. Scrollen en positieve interacties op sociale media belonen de hersenen door dopamine vrij te geven en versterken een zeer krachtige associatie op de achtergrond: dat alles gebeurt bij het gebruik van de smartphone. Techbedrijven begrijpen dit niet alleen, maar hebben hun inhoud geoptimaliseerd om het beloningssysteem in onze hersenen uit te buiten. Je smartphone checken is een activiteit met minimale inspanning en kleine maar aaneengeschakelde beloningen, die zo de cyclus in stand houdt.
Niet alleen het brein, ook de rest van het lichaam
Op de derde dag van onthouding melden veel gebruikers een 'fantoomtrilling' in hun zakken, maar er beginnen positieve veranderingen op te treden in communicatie, aandacht en concentratie. Tussen vijf en zeven dagen later is er een verbetering in cognitieve vaardigheden. Sterker nog, een gepubliceerde studie van onderzoekers van de Universiteit van Waterloo wijst erop dat intensief smartphonegebruik in verband wordt gebracht met een lagere intelligentie. Een week zonder smartphone leidt tot een betere slaapkwaliteit. Experts zijn er nog niet helemaal over uit of de negatieve invloed van mobiele apparaten op de slaap te wijten is aan een psychologische factor of aan het licht van het scherm, maar het bewijs suggereert dat we beter slapen. Tot slot beginnen na twee weken zonder smartphone de angst- en depressieniveaus af te nemen, net als de pijn in nek en polsen.
