Badanie opublikowane 27 września 2026 r. w czasopiśmie Genes wykazało u psów z okolic elektrowni jądrowej w Czarnobylu sygnały genomowe zgodne z doborem kierunkowym. W analizie OutFLANK do tej populacji przypisano 1 138 z 1 574 loci odstających, a 111 regionów obejmujących 1 093 loci zyskało poparcie co najmniej trzech metod analitycznych. Badanie w Genes
To wynik porównania genomów, który autorzy uznali za zgodny z doborem. Sam w sobie nie wskazuje konkretnej cechy psów ani przyczyny zmian.
Jakie dane stoją za sygnałem doboru?
Badacze pobrali próbki od psów z okolic elektrowni i z miasta Czarnobyl, położonych w odległości około 16 km od siebie. Początkowy zestaw obejmował 106 psów. Po wykluczeniu bliskich krewnych i zwierząt, które w analizie genetycznej grupowały się z populacją z drugiej lokalizacji, w analizie według miejsca pochodzenia pozostały 63 psy.
| Etap analizy | Zakres danych | Wynik |
| Początkowy zestaw genomów, próbki z lat 2018–2019 | 58 psów z okolic elektrowni i 48 z miasta | 106 psów |
| Analiza według lokalizacji po wykluczeniach | 33 psy z okolic elektrowni i 30 z miasta | 63 psy |
| Skan OutFLANK | 4 828 448 przefiltrowanych loci; porównanie obejmowało psy z obu lokalizacji, mieszańce i psy rasowe | 1 574 loci odstające, w tym 1 138 przypisanych populacji przy elektrowni |
| Regiony poparte przez kilka metod | Regiony obejmujące loci przypisane populacji przy elektrowni | 111 regionów i 1 093 loci poparte co najmniej trzema metodami |
Locus to określone miejsce w genomie. OutFLANK wyszukuje miejsca o nietypowym sygnale zróżnicowania między badanymi populacjami; wskazane loci są kandydatami, a nie potwierdzonymi cechami adaptacyjnymi.
Co mogą oznaczać regiony kandydackie?
Analiza genów położonych do 50 kilobaz od regionów kandydackich powiązała je ze szlakami dotyczącymi replikacji i naprawy DNA, przeżycia komórek oraz funkcji odpornościowych. Wskazała też powiązania ze szlakami związanymi z nowotworami. To analiza powiązań genów, nie pomiar ich działania u badanych psów.
Zespół zestawił wyniki skanu z innymi analizami, w tym porównaniem z izolowanymi populacjami psów z Galapagos. Te populacje nie wykazały takiego samego wzorca zróżnicowania jak psy z okolic elektrowni, co przemawia przeciw wyjaśnieniu wyniku samą izolacją. Większość oszacowań efektywnej wielkości populacji nie wykazała spójnej, istotnej różnicy między psami z obu lokalizacji. Jedna analiza oparta na nierównowadze sprzężeń dała niższą wartość dla grupy przy elektrowni; autorzy zaznaczyli, że selekcja mogła wpłynąć na ten wynik.
Co wiadomo o przyczynie i skutkach?
Badanie nie przypisuje sygnałów promieniowaniu ani innemu konkretnemu czynnikowi środowiskowemu. Wcześniejsze analizy, do których odwołują się autorzy, nie wyjaśniły różnic podwyższonym tempem mutacji. Nie oznacza to jednak wskazania przyczyny: w badaniu nie wykazano, że warianty genetyczne zapewniają psom odporność na promieniowanie lub przewagę w przeżyciu.
W analizie historii populacji autorzy opisali ograniczoną niedawną domieszkę genetyczną między grupami. Nie podali bieżącej skali przepływu genów między nimi.
