Jak można się spodziewać, rozwój energetyki jądrowej ma zarówno zwolenników, jak i przeciwników. Z jednej strony wyliczają tony dwutlenku węgla, których emisji mogłaby uniknąć elektrownia, a z drugiej – przywołują Czarnobyl i Fukushimę. Nastroje antynuklearne mogą być równie potężne jak sama energia, i przybrały szczególną formę w gminie Zwentendorf an der Donau w Austrii. To tam zbudowano elektrownię jądrową najnowszej generacji, pierwszą w całym kraju, ale w listopadzie 1978 roku zdecydowano, że nigdy nie zostanie uruchomiona…

Elektrownia Zwentendorf: pierwsza elektrownia jądrowa Austrii… która nigdy nie została uruchomiona
Elektrownia jądrowa Zwentendorf

Budowa elektrowni jądrowej to nie jest coś, co można lekceważyć. To niezwykle złożone instalacje, wymagające stałej konserwacji, i oczywiście – społeczeństwo ma wiele do powiedzenia w tej sprawie. Jednak nastroje antynuklearne mają też swoje konsekwencje, a jedną z nich jest budowa elektrowni jądrowych, które nigdy nie zostały uruchomione. Na początku myślałem, że to anomalia, ale proste wyszukiwanie pokazało mi kilka przypadków, a jednym z najbardziej godnych uwagi jest elektrownia jądrowa w Zwentendorf w Austrii.

Zwentendorf, austriacka elektrownia jądrowa, która nigdy nie została uruchomiona

Elektrownia Zwentendorf: pierwsza elektrownia jądrowa Austrii… która nigdy nie została uruchomiona
Zdjęcie: Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr, CC-BY-SA 2.0

Źródło: Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr (CC-BY-SA 2.0).

Dostępne informacje wskazują, że budowa Zwentendorf rozpoczęła się w kwietniu 1972 roku, z początkową inwestycją 5,2 miliarda szylingów austriackich, czyli około 1,4 miliarda euro po uwzględnieniu inflacji. Kilka austriackich przedsiębiorstw energetycznych połączyło siły przy tej budowie, i doszło do tego, że jego reaktor wodny wrzący (BWR) otrzymał niezbędne paliwo jądrowe. Elektrownia była pierwszą z trzech planowanych, a przy generacji 692 megawatów, przyszłość energetyczna Austrii zdecydowanie miała profil nuklearny…

Elektrownia Zwentendorf: pierwsza elektrownia jądrowa Austrii… która nigdy nie została uruchomiona
(Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr, CC-BY-SA 2.0)
Elektrownia Zwentendorf: pierwsza elektrownia jądrowa Austrii… która nigdy nie została uruchomiona
(Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr, CC-BY-SA 2.0)

… aż do referendum. 5 listopada 1978 roku wyborcy udali się do urn, aby zezwolić lub zakazać „pokojowego wykorzystania” energii jądrowej na terytorium Austrii. Przy frekwencji wynoszącej 64,12 procent, „Nie” wygrało zaledwie 30 068 głosów: 50,47% przeciwko 49,53% i 2,33 procent głosów nieważnych.

Los destino elektrowni Zwentendorf i energii jądrowej w Austrii został przypieczętowany. Elektrownia cieplna Dürnrohr została zbudowana jako zamiennik, a rola Zwentendorf zmieniła się całkowicie. Dziś pełni funkcję centrum badawczego, centrum szkoleniowego ds. bezpieczeństwa, a także jest dostępna dla projektów audiowizualnych (film, TV, fotografia).

Elektrownia Zwentendorf: pierwsza elektrownia jądrowa Austrii… która nigdy nie została uruchomiona
(Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr, CC-BY-SA 2.0)
Elektrownia Zwentendorf: pierwsza elektrownia jądrowa Austrii… która nigdy nie została uruchomiona
To zdjęcie, przyjaciele... (Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr, CC-BY-SA 2.0)

Na koniec, zdjęcia należą do Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr i z całą pewnością polecam odwiedzić jego wspaniałe galerie, tutaj i tutaj.

Źródła: Atlas Obscura, Wolf-Ulf Wulfrolf na Flickr