W analizie opublikowanej 16 października Maldita.es opisała hiszpańskie grafiki wyborcze na TikToku, które przedstawiały wcześniejsze szacunki CIS jako aktualne albo nie wskazywały źródła sondażu. Sprawdzając taki wykres, warto szukać informacji o zleceniodawcy, organizacji badawczej, dacie i metodologii badania. Wybory parlamentarne w Hiszpanii wyznaczono na 29 listopada 2026 r. w Real Decreto 806/2026, datowanym na 5 października i opublikowanym następnego dnia.

Skąd pochodziły liczby na grafikach?

Według Maldita.es część grafik powielała wrześniowe szacunki CIS: PSOE miała 31 proc. poparcia, PP — 25,5 proc., a Vox — 16,6 proc. Oficjalna karta CIS identyfikuje badanie jako 3577 i podaje 1 września 2026 r. jako datę badania oraz 23 września jako datę publikacji. Maldita.es informowała, że te same liczby zaczęto przedstawiać na TikToku jako aktualne.

Inne grafiki przypisywały CIS szacunek 160 mandatów dla PSOE, 104 dla PP i 53 dla Vox. Maldita.es wyjaśniła, że barometry CIS podają szacunki poparcia, a nie podział mandatów — te dwie miary nie są zamienne.

Maldita.es opisała też grafikę, na której wartość dla PSOE zmieniała się z 31,0 proc. na 31,7 proc., a następnie 31,3 proc., podczas gdy liczby dotyczące pozostałych partii pozostawały bez zmian. W innych przykładach pojawiały się etykieta TikToka dotycząca treści wygenerowanej przez AI, niespójne daty, błędy w pisowni lub niezrozumiały tekst w stopce. Sama etykieta AI nie rozstrzyga o wiarygodności sondażu; w opisanych przez Maldita.es przykładach była jednym z elementów grafiki.

Jak sprawdzić, czy sondaż można prześledzić do źródła?

Standardy Amerykańskiego Towarzystwa Badań Opinii Publicznej (AAPOR) wskazują informacje, które pozwalają ocenić, jak przeprowadzono badanie. Przy publikacji sondażu powinny znaleźć się:

  • zleceniodawca oraz organizacja prowadząca badanie;
  • badana populacja;
  • metoda doboru próby i rekrutacji uczestników;
  • daty badań terenowych i wielkość próby;
  • sposób ważenia wyników;
  • informacje o przetwarzaniu danych i kontroli jakości;
  • opis ograniczeń badania.

Te dane pomagają odnaleźć konkretne badanie i sprawdzić, czego dotyczą jego wyniki. W przypadku badania CIS 3577 można porównać identyfikator badania oraz jego daty z informacjami podanymi na grafice.