Grote doorbraak in de strijd tegen hiv: Jarenlang hebben wetenschappers gezocht naar een methode om de latente T-cellen aan te vallen die viraal materiaal bevatten, hoewel de meeste beschikbare medicijnen hun vuurkracht concentreren op actieve cellen. Een nieuwe behandeling op basis van een medicijn genaamd Vorinostat hielp een 44-jarige Britse patiënt om het virus volledig uit zijn systeem te zuiveren. De patiënt zal jarenlang zijn conditie moeten laten controleren, maar we zouden te maken kunnen hebben met het eerste gedocumenteerde geval van een volledige genezing via therapie.
De uitdaging: latente cellen
Het is zonder twijfel een van de grootste uitdagingen van de moderne geneeskunde. Het humaan immunodeficiëntievirus, verantwoordelijk voor het verworven immunodeficiëntiesyndroom (aids), voert al 35 jaar strijd tegen de beste experts ter wereld. In die tijd zijn verschillende wegen verkend om de ziekte te overwinnen, wat leidde tot het belangrijkste wapen in ons arsenaal: de antiretrovirale geneesmiddelen. Toch zijn die middelen niet perfect. Bijwerkingen, virale resistentie en hoge kosten treffen (of kunnen treffen) in meer of mindere mate de bijna 37 miljoen geïnfecteerden wereldwijd. De huidige therapieën kunnen de zogenaamde 'actieve' T-cellen aanvallen, maar kunnen niets doen tegen latente cellen. Wat is de strategie? In eenvoudige bewoordingen: die cellen een 'schok' geven.
De behandeling in twee fases
Volgens een artikel in The Sunday Times hebben wetenschappers van vijf Britse universiteiten (Oxford, Cambridge, Imperial College London, University College London en King's College London) een speciale behandeling ontwikkeld met vijftig patiënten, en de eerste die de behandeling voltooide, een 44-jarige maatschappelijk werker die in Londen woont, is erin geslaagd het virus volledig uit zijn lichaam te zuiveren. De daaropvolgende tests hebben het virus niet in zijn bloed kunnen detecteren, en als de toestand in de loop van de tijd aanhoudt, zouden we spreken van de eerste patiënt die met therapie van hiv is genezen. De behandeling kent twee fasen: eerst helpt een vaccin het lichaam om geïnfecteerde cellen te identificeren, en daarna zorgt het medicijn Vorinostat ervoor dat de latente cellen 'ontwaken', wat leidt tot hun uiteindelijke vernietiging.
Voorzichtig optimisme
Logischerwijs bevelen alle betrokkenen voorzichtigheid aan. Ze staan nog ver af van het kunnen uitroepen van dit nieuwe proces tot een genezing (de resultaten van de overige deelnemers moeten nog worden bevestigd), en de betreffende patiënt zal nog jaren medicatie en tests moeten blijven ondergaan, maar in tegenstelling tot het geval van Timothy Brown (die werd genezen met een stamceltransplantatie), zou deze ontdekking binnen handbereik liggen van de overgrote meerderheid van de geïnfecteerden.
