Het internet rot. We hebben het vaker gezegd: de online pagina of dienst die je vandaag gebruikt, kan morgen verdwenen zijn. Foto's, muziek, video's en documenten in de cloud worden gewist. En dan zijn er nog de links: een incidentele 404 lijkt misschien niet veel, maar het verbergt een veel dieper en complexer probleem. Het concept van linkrot tast het natuurlijke vermogen van het netwerk aan om informatie te bewaren, en helaas hebben we geen robuuste oplossingen. Het internet rot.
Hyperlinks zijn overal. Ze zijn een fundamenteel hulpmiddel voor de ontwikkeling van ons digitale leven en maken het sneller, eenvoudiger en dynamischer. In sommige gevallen dragen ze ook identiteit, veiligheid en zelfs reputatie over. Maar hyperlinks zijn niet eeuwig, en ze zijn ook niet ontworpen om eeuwig te zijn. De link die vandaag perfect werkt, kan binnen een uur of tien jaar een 404 geven... en geen enkele site of dienst is immuun. Onze eigen site is het slachtoffer van gebroken links of video's die al snel verdwijnen, en zelfs je eigen bladwijzers in de browser hebben waarschijnlijk een soortgelijk probleem.
Soms is het verlies van die links slechts een ongeluk, maar in de meeste gevallen is het een bewuste actie. Zo probeerde ik onlangs oude stuurprogramma's en BIOS voor Intel-moederborden te vinden... en ik herinnerde me dat Intel die bestanden in november 2019 volledig verwijderde. Alleen de inspanningen van de community hebben een volledig verlies voorkomen, maar het is nooit genoeg. Sommige experts durven zelfs het ergste te suggereren: het internet rot weg door linkrot.
Linkrot: het internet rot op alle niveaus
Een van de meest geciteerde gevallen van linkrot dateert uit 2010. Rechter Samuel Alito deelde zijn juridische mening in het Hooggerechtshof van de Verenigde Staten en plaatste daarin een link als bron om zijn standpunt te rechtvaardigen. Het probleem was dat de link kort daarna niet meer werkte en de oorspronkelijke tekst bleef achter met die 404 voor altijd. Niemand kon de informatie bereiken.
Het team van perma.cc, een dienst die zich toelegt op het bestrijden van linkrot, geeft enkele huiveringwekkende cijfers: meer dan 50 procent van de links in de meningen van het Hooggerechtshof leidt niet naar de juiste bron. Dit stijgt tot bijna 70 procent bij academische tijdschriften, en 20 procent van alle artikelen over wetenschap, technologie en geneeskunde is al getroffen door linkrot.
Het verleden herschrijven, het heden verliezen?
Universiteiten, overheidsinstanties, kranten... niemand is aan linkrot ontsnapt, en alles wijst erop dat de gevolgen nog dieper zullen zijn. Digitaliseringscampagnes zijn essentieel om de toegang tot informatie te verbeteren en papierverbruik te verminderen (wat vaak de vernietiging van originele exemplaren omvat), maar zonder zorgvuldige voorbereiding kan de waarde van zo'n inspanning teniet worden gedaan, gebroken link na gebroken link.
Alsof dat nog niet genoeg is, wordt informatie niet alleen gewist: ze verandert ook. Denk aan elke politicus die wanhopig probeert te verwijderen wat hij tien jaar geleden in een tweet zei, of aan bedrijven die onaangename gebeurtenissen willen begraven. Leugens die waarheden worden, vandalisme en ontkenning, verzonnen nieuws en woorden, aangepaste boeken. Het beroemde geval van de digitale Engelse versie van 'Oorlog en Vrede' verspreid door Barnes & Noble resoneert nog steeds in onze gedachten: elke instantie en variant van 'kindle' in de tekst was vervangen door 'Nook'.
Nu staan we niet helemaal met lege handen. Het eerder genoemde perma.cc en het Internet Archive zelf dienen als belangrijkste verdedigingslinies. Zelfs Wikipedia raadt zijn medewerkers aan om de Wayback Machine en Archive Today te gebruiken om de links in artikelen enigszins te 'beschermen'... maar we moeten realistisch zijn: het internet rot en linkrot zal blijven voortgaan.
Bronnen: The Atlantic, The Verge
