Hoewel de huidige bewoners van het Witte Huis klimaatverandering kunnen ontkennen, bewegen steeds meer staten, steden en gemeenten in de Verenigde Staten zich in de tegenovergestelde richting. De steden San Francisco en Oakland hebben twee afzonderlijke rechtszaken aangespannen tegen de oliemaatschappijen Chevron, Exxon, BP, Royal Dutch Shell en ConocoPhillips, op zoek naar miljarden dollars om de infrastructuur te financieren die ze nodig hebben tegen de stijging van de zeespiegel die door hun activiteiten wordt veroorzaakt.
Het Amerikaanse ministerie van Energie kondigde vorige week aan dat de installatiekosten voor fotovoltaïsche systemen zijn gedaald tot slechts 6 dollarcent per kilowattuur. Met andere woorden, het heeft steeds minder zin om op niet-hernieuwbare energiebronnen te blijven inzetten, maar naast de verandering die zich ontwikkelt, moeten we ook omgaan met de gevolgen van het gebruik ervan gedurende zo'n lange tijd. Sommige steden hebben besloten om de belangrijkste olieproducenten in het vizier te nemen, en de eerste juridische wrijvingen zijn al zichtbaar. In juli dienden de stad Imperial Beach en de gemeenten (counties) Marin en San Mateo in Californië rechtszaken in tegen Chevron, Exxon, BP, Royal Dutch Shell en ConocoPhillips, maar nu is het de beurt aan San Francisco en Oakland, die in wezen een gemeenschappelijk front over de baai vormen.
De aanklachten
De eisers beschuldigen de oliemaatschappijen ervan campagnes voor public relations te hebben gefinancierd om de wetenschappelijke consensus over klimaatverandering te ontkennen of in diskrediet te brengen, de schade en risico's van de opwarming van de aarde te bagatelliseren, en zelfs persoonlijke aanvallen te lanceren op de betrokken wetenschappers. De hele juridische context vertoont grote gelijkenis met de beroemde golf van rechtszaken die in het midden van de jaren '90 de tabaksindustrie trof. Destijds spanden meer dan 40 staten acties aan op zoek naar schadevergoeding onder een basisnotie: de tabaksfabrikanten hadden een volksgezondheidscrisis veroorzaakt en moesten betalen. In het geval van de oliemaatschappijen worden ze verantwoordelijk geacht voor de stijging van de zeespiegel, en het doel is dat ze de nodige infrastructuur betalen om de gevolgen te bestrijden.
De kosten
Waar hebben we het over? San Francisco gaf aan dat een keermuur van 4,8 kilometer lang om overstromingen in het Embarcadero-gebied te voorkomen 500 miljoen dollar zal kosten, terwijl Oakland 56 miljoen dollar moet investeren in de bescherming van het gebied nabij de internationale luchthaven. De positie van de oliemaatschappijen is dat de rechtszaken geen enkele verdienste hebben, dat ze beantwoorden aan zeer specifieke belangen, en dat het probleem van klimaatverandering niet in de rechtbanken kan worden opgelost, maar ze zullen zich toch verdedigen. De strijd zal erg lang duren.
