M65 Atomic Annie: Het superkanon dat kernbommen afvuurde
M65

Met het destructieve potentieel van nucleaire technologie onomstotelijk bewezen na de bombardementen op Hiroshima en Nagasaki, vergrootten de Verenigde Staten niet alleen het aantal atoomproeven, maar verkenden ze ook andere formaten en "bezorgmethoden" voor deze wapens. Een van hun meest opvallende resultaten was het M65-kanon, bekend als Atomic Annie. De enige evaluatie van het prototype vond plaats tijdens Operatie Upshot-Knothole, en het succes leidde tot de bouw van ongeveer twintig exemplaren, gestationeerd in Europa en Korea.

Als we ons even naar de wereld van videogames verplaatsen, vinden we in de Fallout-serie een heel speciaal wapen dat de naam Fat Man draagt, waarschijnlijk ter "eer" van de bom die op Nagasaki viel. Het wapen is absurd waar je ook kijkt, want het is een katapult die miniatuur kernbommen vanaf de schouder afvuurt, alsof het een bazooka is. Het concept van "mobiele" nucleaire artillerie vond echter een plek in het echte leven dankzij de creatie van het M65-kanon, een beest van 280 millimeter met de merkwaardige bijnaam "Atomic Annie".

Atomic Annie: Mobiele nucleaire artillerie (M65)

(Noot van de redactie: De video bevat bewerkte beelden van Operatie Plumbbob, die niet overeenkomen met de test van het kanon)

Zijn geschiedenis vertelt ons dat het Ministerie van Defensie in 1949 de ontwikkeling van een artilleriestuk met nucleaire capaciteit beval. De taak werd toegewezen aan Picatinny Arsenal en ingenieur Robert Schwartz, die besloot het kaliber van 240 millimeter (het grootste dat het leger destijds tot zijn beschikking had) te vergroten tot 280 millimeter, met als referentie voor het transportsysteem het Duitse zware kanon K5.

Het Pentagon gaf groen licht, en drie jaar later werd het eerste demonstratiemodel voltooid, dat deelnam aan de inauguratieparade van president Dwight D. Eisenhower in januari 1953. In mei van datzelfde jaar werd een prototype geïnstalleerd op de Nevada Test Site. Het eerste en enige schot werd geïdentificeerd als "Grable" tijdens Operatie Upshot-Knothole, waarbij een bompatroon van 15 kiloton ontplofte op iets meer dan tien kilometer afstand.

M65 Atomic Annie: Het superkanon dat kernbommen afvuurde
Een van de vele kanonnen die bewaard zijn gebleven

Het M65-kanon kon in minder dan vijftien minuten gereed worden gemaakt om te vuren, en in nog eens vijftien minuten terugkeren naar de transportconfiguratie. Het complete systeem woog 75,5 ton en had een effectief bereik van ongeveer 30 kilometer. Na de test in Nevada begon de algemene productie, met een geschatte kostprijs van ongeveer 800.000 dollar per kanon.

Door zijn enorme omvang, de moeilijkheden bij het verplaatsen en de opkomst van raketten en projectielen werd de M65 al snel achterhaald zodra hij in dienst kwam, maar hij bleef actief tot 1963. De munitie werd uiteindelijk gerecycled als "T-4 Sloopeenheden", en de Verenigde Staten zouden enkele jaren later nog compactere kernwapens creëren... maar dat is een ander verhaal.

Bron: Olive-Drab (via Archive.org)