NASA selecteerde op 7 november 2026 acht bedrijven die mogen meedingen naar toekomstige vrachtmissies naar het maanoppervlak. Het nieuwe CLPS 2-raamcontract loopt tien jaar en heeft een gezamenlijk plafond van 10 miljard Amerikaanse dollar. Concrete leveringsopdrachten worden vervolgens in concurrentie gegund.
Het Amerikaanse ruimteagentschap maakte de selectie bekend tijdens de MAX POWER-luchtvaart- en ruimtevaartbeurs op het Kennedy Space Center in Florida. De bedrijven moeten straks wetenschappelijke instrumenten, technologie en infrastructuur naar de maan brengen. Daarmee wil NASA de bouw van zijn geplande maanbasis ondersteunen.
Welke bedrijven mogen meedingen naar CLPS 2?
NASA liet de volgende bedrijven toe tot de nieuwe fase van Commercial Lunar Payload Services, het programma voor commerciële vrachtleveringen aan de maan:
- Blue Origin
- Firefly Aerospace
- Intuitive Machines
- ispace-U.S.
- Lockheed Martin Space
- Northrop Grumman Space Systems
- SpaceX
- Voyager Technologies
CLPS 2 is een zogeheten IDIQ-contract: een raamovereenkomst waarbij de concrete leveringen en hoeveelheden via afzonderlijke opdrachten worden vastgelegd. Meerdere bedrijven zijn tegelijk tot die overeenkomst toegelaten. Het plafond geldt voor hun toekomstige opdrachten samen; voor een specifieke missie moeten ze vervolgens een opdracht winnen.
De beoogde dienstverlening omvat het bouwen, beheren en besturen van maanlanders die NASA-ladingen op het maanoppervlak afleveren. Het gaat dus om de hele levering, met een commerciële partij die ook verantwoordelijk is voor de lander en de vluchtuitvoering.
NASA wil met het uitgebreidere leveranciersnetwerk vaker instrumenten en apparatuur naar de maan kunnen sturen. De geplande infrastructuur moet uiteindelijk ook een langdurige menselijke aanwezigheid ondersteunen.
De bestaande CLPS-overeenkomst loopt door
Naast CLPS 2 blijft de oorspronkelijke CLPS-overeenkomst bestaan. NASA verhoogde de waarde daarvan afzonderlijk van 2,6 miljard naar 4,2 miljard dollar.
CLPS 1.0 blijft van kracht tot november 2028. Voor het voltooien van leveringen die daaronder al zijn gegund, geldt daarna nog een periode van vijf jaar, tot november 2033. NASA kan zo bestaande opdrachten laten afronden terwijl het nieuwe raamcontract toekomstige leveringen mogelijk maakt.
PROMISE en VADR hebben afzonderlijke opdrachten
Tijdens dezelfde bekendmaking presenteerde NASA ook concrete opdrachten voor een rover en voor vervoersdemonstraties. Die hebben elk hun eigen contractuele basis. Ze passen binnen dezelfde ambitie om stap voor stap een maanbasis op te bouwen.
“We are building the Moon Base mission by mission,” aldus NASA-bestuurder Jared Isaacman.
PROMISE moet de zuidpool onderzoeken
Blue Origin kreeg voor de levering van de rover PROMISE een basiscontract van 94 miljoen dollar, plus een aanvullende optie van 140 miljoen dollar die van de prestaties afhangt. Deze opdracht breidt een eerdere opdracht uit mei 2026 uit, waarmee NASA Blue Origin het vervoer van twee terreinvoertuigen voor de maan toevertrouwde.
Blue Origin moet PROMISE met zijn Mark 1-lander naar de zuidpool van de maan brengen en daar inzetten. NASA mikt op een lancering eind 2028 en plant een rovermissie van 18 maanden.
PROMISE moet de omstandigheden aan het oppervlak en in de ondergrond onderzoeken, het potentieel aan grondstoffen beoordelen en informatie verzamelen voor de keuze van landingsplaatsen en toekomstige infrastructuur. De geplande uitrusting combineert daarvoor bodemonderzoek, omgevingsmetingen en technologie voor zelfstandig functioneren.
| Onderdeel van PROMISE | Geplande uitvoering |
| Mobiliteit | Zes wielen |
| Energievoorziening | Nucleaire energiebron |
| Bodembemonstering | Boor voor regoliet, het losse bodemmateriaal, tot ongeveer 1 meter diep |
| Wetenschappelijke waarneming | Spectrometers, temperatuur- en stralingssensoren en camera’s voor zichtbaar licht |
| Rekensysteem en autonomie | Stralingsbestendige computer, sensoren en algoritmen voor autonoom functioneren |
Volgens NASA moet de rover ook tijdens de lange maannachten en in permanent beschaduwde gebieden kunnen werken. Dat geeft de missie toegang tot omstandigheden die relevant zijn voor onderzoek naar de zuidpool en zijn mogelijke hulpbronnen.
NASA Jet Propulsion Laboratory (JPL) krijgt de leiding over de missie en zal de rover bouwen. Daarvoor gebruikt het reserveonderdelen voor ruimtevluchten en technische testmodellen die oorspronkelijk voor Curiosity en Perseverance zijn gemaakt.
VADR richt zich op vervoer en navigatie
Onder het afzonderlijke VADR-contract kondigde NASA zes opdrachten ter waarde van samen ongeveer 1,3 miljard dollar aan. De genoemde ontvangers zijn Arrow Science and Technology, Blue Origin en Impulse Space.
VADR is eveneens een tienjarige IDIQ-overeenkomst, maar voor lanceerdiensten. Het gezamenlijke maximum over alle VADR-contracten bedraagt 5 miljard dollar. De aangekondigde opdrachten moeten verschillende onderdelen van vervoer en operatie rond de maan beproeven:
- Communicatie en navigatie: risico’s verminderen bij verbindingen en navigatie tussen de aarde en de maan.
- CAPSTONE 02: het ruimtevaartuig afleveren voor tests met manoeuvres in de nabijheid van de maan en met navigatie.
- Onderzoek van de zuidpool: verkenning met mobiele drones, waaronder MoonFall.
- Transport tussen banen: commerciële diensten demonstreren die ruimtevaartuigen en ladingen tussen banen in de ruimte rond de maan verplaatsen.
Voor sommige missies noemt NASA Firefly Aerospace, Impulse Space en Quantum Space als leveranciers van ruimtevaartuigen voor dit transport. Sommige missies kunnen volgens het agentschap worden gelanceerd met de Terran R-raket van Relativity Space.
Communicatie en stroom voor de geplande maanbasis
Ook SpaceX kreeg een rol buiten het nieuwe CLPS 2-raamcontract. NASA plant voor 2028 een demonstratie waarbij Starship communicatiesatellieten naar de ruimte tussen en rond de aarde en de maan moet brengen. Die opdracht valt onder een bestaande overeenkomst voor maanlogistiek.
Op het maanoppervlak werkt NASA daarnaast aan miniCAST, een geplande compacte communicatie- en zonne-energietoren. Het ontwerp moet commerciële onderdelen gebruiken, waaronder zonnepanelen, batterijen en apparatuur voor draadloze energieoverdracht.
Voor de componenten verdeelde NASA het werk over verschillende bedrijven. Honeybee Robotics, onderdeel van Blue Origin, kreeg de opdracht voor energieopslag. Redwire werkt aan de energieopwekking en Yank Technologies, Inc. aan de draadloze energieoverdracht.
NASA verwacht begin 2027 een afzonderlijke aanbesteding voor volledig geïntegreerde energiesystemen voor het maanoppervlak.
