De ExoMars Trace Gas Orbiter (TGO) detecteerde waterstofchloride (HCl) in de atmosfeer bij Alba Mons. De onderzoekers zien gas dat uit een ondergronds magmatisch systeem ontsnapt als de waarschijnlijkste verklaring. De gemeten concentratie lag volgens mede-auteur Daniel Mège rond 2 ppbv, ongeveer twee HCl-moleculen per miljard luchtmoleculen. In een interview met ESA benadrukte Mège dat er op Mars geen vulkaanuitbarstingen of zich uitbreidende lavastromen zijn waargenomen.
Een lokale meting naast beelden van Alba Mons
Onderzoekers combineerden metingen van de Atmospheric Chemistry Suite (ACS) met beelden van de CaSSIS-camera aan boord van TGO. De HCl-detecties lagen bij Alba Mons en vielen in een ongebruikelijke periode aan het begin van de noordelijke zomer. Op de hellingen zijn smalle breuken en kleurveranderingen in het terrein beschreven; sommige breuken zijn honderden meters lang.
De belangrijkste aanwijzing is de combinatie van een lokaal HCl-signaal en breuken op de hellingen van Alba Mons.
De breuken kunnen een route voor gas vormen
De onderzoekers opperen dat de breuken gas uit de ondergrond naar de atmosfeer kunnen laten ontsnappen. Dat past bij een magmatische oorsprong, maar de samenhang bewijst niet dat er nu actief magma onder Alba Mons zit.
Mège zegt dat het team ook atmosferische reacties met water en chloorrijk stof heeft onderzocht. Hij beoordeelt magmatische gaslekkage als de waarschijnlijkste verklaring. De HCl-meting is daarmee een indirecte aanwijzing, geen waargenomen uitbarsting.
Seizoenen beïnvloeden hoeveel HCl wordt gemeten
HCl-concentraties zijn doorgaans het hoogst tijdens de noordelijke winter en dalen in de zomer tot bijna nul. De plaatselijke detectie bij Alba Mons aan het begin van de noordelijke zomer wijkt af van dat algemene patroon.
Volgens Mège kunnen ijsdeeltjes HCl opnemen. Seizoensgebonden bevriezing en dooi van de bovenste permafrost kunnen gassen bovendien vasthouden of weer vrijlaten. Zulke processen maken het atmosferische signaal afhankelijk van de omstandigheden op Mars.
De meting zegt niets over leven bij Alba Mons
Mège onderscheidt magmatisch HCl van gassen die met hydrothermale systemen samenhangen. Zulke systemen kunnen interessant zijn in onderzoek naar mogelijke leefomgevingen, maar de HCl-detecties tonen niet aan dat er leven is bij Alba Mons.