ExoMars Trace Gas Orbiter (TGO) wykrył chlorowodór (HCl) w atmosferze Marsa w pobliżu Alba Mons. Badacze uznali, że najbardziej prawdopodobnym wyjaśnieniem jest przesączanie gazu z podziemnego układu magmowego, ale HCl i szczeliny na zboczach wulkanu są pośrednimi wskazówkami. Erupcji nie zaobserwowano.

Co TGO wykrył w pobliżu Alba Mons

Stężenie HCl wynosiło około 2 części na miliard objętościowo (ppbv), czyli mniej więcej dwie cząsteczki tego gazu na miliard cząsteczek powietrza. Taką wartość podał Daniel Mège, współautor badania. Zespół rozważył również procesy chemiczne zachodzące w atmosferze; Mège wskazał przesączanie magmatyczne jako najbardziej prawdopodobne źródło sygnału. Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) opisała jego interpretację i pomiary TGO.

Szczeliny to możliwa droga ucieczki gazu

W analizie zestawiono dane atmosferyczne z instrumentu Atmospheric Chemistry Suite (ACS) z obrazami kamery CaSSIS, znajdującej się na pokładzie TGO. Wczesnym latem na półkuli północnej wykrycia HCl skupiały się w pobliżu Alba Mons. Obrazy ujawniły na zboczach wąskie szczeliny, niektóre długie na setki metrów, powiązane ze zmianami barwy terenu.

Badacze zaproponowali, że szczeliny mogą umożliwiać gazom wydostawanie się spod powierzchni. Ich położenie obok lokalnego sygnału HCl wspiera tę hipotezę, ale samo nie przesądza o jej przyczynie ani o obecności aktywnej magmy. ESA podaje, że nie zaobserwowano na Marsie erupcji wulkanicznych ani przemieszczających się potoków lawy.

Lokalny sygnał HCl i szczeliny wspierają hipotezę o ucieczce gazu, lecz nie są obserwacją erupcji.

Pory roku również zmieniają sygnał HCl

Stężenie HCl na Marsie na ogół rośnie podczas zimy na półkuli północnej i spada latem niemal do zera. Lokalny sygnał w pobliżu Alba Mons pojawił się jednak we wczesnym okresie północnego lata. To odrębna obserwacja od ogólnego sezonowego wzorca.

Cząstki lodu mogą pochłaniać HCl, a sezonowe zamarzanie i odmarzanie górnej warstwy wiecznej zmarzliny na dużych szerokościach geograficznych może zatrzymywać lub uwalniać gazy. Zmiany atmosferyczne utrudniają więc powiązanie samego stężenia HCl z procesami geologicznymi.

Co sygnał mówi o możliwości życia

Wykrycie HCl nie wskazuje, że w pobliżu Alba Mons istnieje życie. Mège odróżnia HCl kojarzony z procesami magmatycznymi od gazów hydrotermalnych, które trudniej przypisać do konkretnego źródła. Układy hydrotermalne mogą być interesujące w badaniach nad życiem, ale sama obecność takiego środowiska nie oznacza, że jest ono zamieszkane.