Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) poinformowała 19 października 2026 r., że byli i obecni członkowie zespołu ExoMars spotykali się w Europejskim Centrum Operacji Kosmicznych (ESOC) w Darmstadt, by uczcić dziesięć lat od przybycia sondy ExoMars Trace Gas Orbiter (TGO) na Marsa. Orbiter dotarł na orbitę planety 19 października 2016 r. Jego zadania naukowe i łącznościowe z czasem się rozszerzyły.

Jak TGO dotarł na orbitę Marsa

19 października 2016 r. o 13:05 UTC rozpoczął się manewr wprowadzenia TGO na orbitę Marsa. Sonda zniknęła za planetą, a po ponownym nawiązaniu łączności telemetrycznej zespół potwierdził, że została przechwycona przez marsjańską orbitę. ESA podaje, że TGO dotarł na nią o 15:24 UTC.

Po wejściu na orbitę sonda przez niemal rok hamowała w atmosferze. Opór górnych warstw atmosfery stopniowo zmniejszał jej prędkość. Kanał EXOPLANETAS Noticias Ciencia y Tecnología podał, że hamowanie zakończyło się 20 lutego 2018 r.

DataWydarzenie
19 października 2016 r., 13:05 UTCPoczątek manewru wprowadzenia TGO na orbitę Marsa.
19 października 2016 r., 15:24 UTCPrzybycie TGO na orbitę Marsa.
20 lutego 2018 r.Zakończenie hamowania atmosferycznego, według EXOPLANETAS Noticias Ciencia y Tecnología.
19 października 2026 r.Spotkanie rocznicowe zespołu ExoMars w ESOC, o którym poinformowała ESA.

Jakie wyniki badań Marsa wskazuje ESA

TGO bada śladowe gazy w atmosferze Marsa, czyli jej składniki występujące w niewielkich ilościach. ESA podaje, że sonda prowadzi obserwacje z wysokości około 400 km nad planetą. Agencja przypisuje jej pierwsze wykrycie chlorowodoru w marsjańskiej atmosferze oraz pomiary związane z utratą wody.

System obrazowania TGO zmapował, według ESA, ponad 10% powierzchni Marsa w czterech kolorach. Mapy służą badaniom planety i wspierają wybór miejsc lądowania łazika Rosalind Franklin. ESA wymienia też monitorowanie promieniowania i mapowanie podpowierzchniowego lodu wodnego.

W podsumowaniu misji ESA informuje, że TGO nie wykrył metanu opisywanego we wcześniejszych doniesieniach. Rozbieżność między tym wynikiem a wcześniejszymi obserwacjami pozostaje zagadnieniem badawczym.

Zmieniające się zadania orbitera

TGO miał badać atmosferę i przekazywać sygnały między Marsem a Ziemią na potrzeby misji działających na powierzchni planety. ESA opisuje także sposób, w jaki orbiter radzi sobie z przerwami w regularnej łączności podczas koniunkcji słonecznych: przechowuje wtedy dane z powierzchni i przesyła je później.

W 2024 r. ESA przesłała na sondę oprogramowanie ograniczające użycie żyroskopów, by pomóc zachować je na przybycie łazika Rosalind Franklin. Sprzęt radiowy TGO zaprojektowany do komunikacji z powierzchnią jest również wykorzystywany wraz z sondą Mars Express do badań atmosfery metodą radiową.