North American X-15: Najszybszy załogowy samolot świata

Wyścig kosmiczny zaowocował wieloma eksperymentami wykraczającymi poza loty orbitalne i misje na Księżyc. Jednym z nich był samolot North American X-15, którego pierwszy lot odbył się 8 czerwca 1959 roku. X-15 wykonał 199 oficjalnych lotów w ciągu dziewięciu lat działalności, bijąc po drodze wiele rekordów, w tym prędkości. Jak szybko latał? Według dostępnych danych X-15 rozbił barierę 7 000 kilometrów na godzinę…

Porównanie z SR-71 Blackbird

Kiedy w Internecie szuka się najszybszego samolotu świata, logicznym wynikiem jest SR-71 Blackbird. Rzeczywiście jest to najszybsza maszyna, pod warunkiem, że sklasyfikujemy dane według zastosowanej technologii lotu. SR-71 to pojazd załogowy z wlotami powietrza – dwa szczegóły, które stawiają go na czele własnej kategorii. Jeśli jednak szukamy najszybszego samolotu załogowego niezależnie od napędu, poprawna odpowiedź to North American X-15. Zaprojektowany na bazie koncepcji Walter Dornberger (kluczowej postaci w rozwoju V-2, przeniesionej do Stanów Zjednoczonych w ramach operacji Paperclip), program X-15 rozpoczął działalność 8 czerwca 1959 roku, a w kabinach jego trzech prototypów zasiadali piloci bardzo wysokiej rangi, wśród których wyróżnia się sam Neil Armstrong, z siedmioma lotami w latach 1960–1962.

Rekordowe loty

Podobnie jak inne pojazdy z serii X, X-15 nie mógł samodzielnie wystartować i musiał być wynoszony na średnią wysokość 13,7 kilometra przy pomocy zmodyfikowanego B-52. Innymi słowy, X-15 był wystrzeliwany jak pocisk we wszystkich swoich misjach.

Oficjalne rejestry podają łącznie 199 lotów między czerwcem 1959 a 24 października 1968 roku. Tylko dwa loty (90 i 91 na ogólnej liście) przekroczyły linię Kármána, oba z Josephem A. Walkerem za sterami. Pierwszy odbył się 19 lipca 1963 roku i osiągnął potwierdzoną wysokość 105,9 kilometra, a drugi miał miejsce 22 sierpnia tego samego roku, ze wskazaniem 107,8 kilometra.

Najszybsze loty X-15 z łatwością przekraczały granicę 6 000 kilometrów na godzinę, jednak dwukrotnie maszyna została doprowadzona do swoich najbardziej ekstremalnych limitów, za każdym razem z Williamem J. Knightem za sterami. Lot 175 z 18 listopada 1966 roku osiągnął 6 840 kilometrów na godzinę, a lot 188 z 3 października 1967 roku na zawsze zapisał absolutny rekord 7 274 kilometrów na godzinę. Żaden załogowy samolot nie zbliżył się do tej liczby przez ostatnie 50 lat, a biorąc pod uwagę obecne słabe zainteresowanie rozwojem lotów naddźwiękowych, najprawdopodobniej nic się nie zmieni przez długi czas.