CERN szacuje, że modernizacja Wielkiego Zderzacza Hadronów do wersji HL-LHC przyniesie około 1,8 franka szwajcarskiego korzyści społecznych na każdy zainwestowany frank. To wynik modelu porównującego modernizację z przyszłością bez niej, a nie przychód CERN-u. Analiza pomija też wartość przyszłych odkryć naukowych.
Szacunek opisuje korzyści przypisane samej modernizacji: model zalicza do nich tylko różnice między przyszłością z HL-LHC a scenariuszem, w którym istniejący LHC działa bez zwiększenia jasności wiązek.
Co zakłada scenariusz bez modernizacji
Scenariusz porównawczy, zwany kontrfaktycznym, zakłada zwykłe utrzymanie LHC i dalsze zbieranie danych do około 2030 r. Potem zbieranie danych miałoby się zakończyć, gdy wyczerpie się potencjał odkrywczy zderzacza. Model przypisuje HL-LHC wyłącznie korzyści, które pojawiają się ponad ten wariant. Nie zalicza więc do wyniku wszystkich korzyści związanych z CERN-em ani z samym LHC.
Jak model wycenia korzyści społeczne
Największą część szacowanych korzyści przyrostowych stanowi szkolenie młodych naukowców. Autorzy szczegółowego omówienia analizy, Massimo Florio i Jessica Catalano, podają również udziały pozostałych kanałów oraz opisują metody ich wyceny.
| Kanał korzyści przyrostowych | Szacowany udział | Sposób wyceny |
| Szkolenie naukowców na wczesnym etapie kariery | 40,3% | Szacowana premia płacowa w całym życiu zawodowym, w porównaniu z podobnymi osobami, które nie szkoliły się w CERN-ie |
| Dostawcy i bezpłatnie udostępniane oprogramowanie | 37,7% łącznie | Efekty dla dostawców i wartość oprogramowania liczone razem |
| Wartość dla społeczeństwa | 10,7% | Szacunki oparte na ankietach dotyczących gotowości podatników do zapłaty |
| Zaangażowanie kulturalne | 5,7% | Wartość wizyt i działań popularyzujących naukę |
| Publikacje naukowe | 5,6% | Obserwowalne wykorzystanie publikacji i cytowania |
Udział dostawców i oprogramowania jest łączny. Nie oznacza, że każda z tych części odpowiada za 37,7%. W przypadku dostawców model szacuje około 3 franków dodatkowego obrotu lub oszczędności na każdy frank zamówień w zaawansowanych technologiach. Opis metody wskazuje, że uwzględniono m.in. dane dostawców, ankietę wśród ponad 650 firm i studia przypadków.
Wartość publikacji mierzono przez ich widoczne wykorzystanie i cytowania, a nie przez przypisywanie ceny samym odkryciom. CERN wyłączył wewnętrzną wartość przyszłych odkryć naukowych z kalkulacji, ponieważ nie da się z góry wiarygodnie określić ich prawdopodobieństwa ani wartości pieniężnej.
Co oznacza wynik 94% symulacji
CERN podaje, że w 50 000 symulacji Monte Carlo, obejmujących 15 niepewnych zmiennych, 94% przebiegów dało dodatnią wartość bieżącą netto (NPV). NPV to różnica między zdyskontowanymi korzyściami a kosztami projektu. Wynik 94% opisuje udział dodatnich rezultatów w symulacjach przy przyjętych założeniach.
Odrębny, pesymistyczny scenariusz zakładający koszty wyższe od wartości bazowej dawał około 80% prawdopodobieństwa dodatniej NPV. To osobny wariant modelu, a nie korekta wyniku 94%.
Okres i wartości użyte w obliczeniach
Analiza obejmowała lata 1993–2038. W chwili jej przygotowania 2038 r. był przewidywanym końcem operacji. Późniejszy szacunek przesunął przewidywany koniec na 2041 r.; te daty pochodzą z różnych założeń planistycznych.
Obliczenia wyrażono w stałych frankach szwajcarskich z 2016 r. i zastosowano stopę dyskontową 3%, zalecaną przez Komisję Europejską dla projektów publicznych. Te założenia, podobnie jak przyszłość LHC bez modernizacji i zakres wycenianych korzyści, określają, co obejmuje szacunek społecznego zwrotu HL-LHC.
