Nikola Tesla heeft de wereld van de elektrotechniek voorgoed veranderd met zijn werk aan wisselstroom. Maar als we dieper graven in zijn latere jaren, komen we ideeën tegen die we alleen maar 'controversieel' kunnen noemen. Een daarvan was zijn steun aan eugenetica. Tesla was ervan overtuigd dat eugenetica tegen het einde van de 21e eeuw 'universeel gevestigd' zou zijn, en dat er drastischer maatregelen nodig waren om de voortplanting van ongeschikten te voorkomen.
De basisprincipes van eugenetica zijn terug te voeren tot het oude Griekenland, maar deze 'filosofie' won enorm aan populariteit in het begin van de twintigste eeuw en vond al snel haar weg naar verschillende kringen, waaronder de politiek. Charles Lindbergh, Winston Churchill, H.G. Wells, Alexander Graham Bell, Theodore Roosevelt en John Maynard Keynes... laten we zeggen dat eugenetica niet aan sympathisanten ontbrak.
Natuurlijk had ieder van hen zijn eigen interpretatie, maar het algemene resultaat was een mix van 'positieve' en 'negatieve' acties: positief door het stimuleren van voortplanting van als voorbeeldig beschouwde individuen, en negatief zoals het verbod op huwelijken en verplichte sterilisatie voor de 'ongeschikten'.
Eugenetica universeel tegen het einde van de 21e eeuw
Een andere naam van hoog niveau die destijds eugenetica steunde, is Nikola Tesla. In de afgelopen jaren is er behoefte ontstaan om 'recht te doen' en het werk van deze buitengewone uitvinder veel meer te erkennen, vooral in vergelijking met Thomas Edison, die wordt gezien als hebzuchtig en op zaken gericht.
Als we enkele van zijn interviews bestuderen, kunnen we concluderen dat Tesla geloofde dat er een verandering zou komen in de 'seksuele orde' met de vrouw (die hij als superieur zag) op de eerste plaats, een matriarchale structuur aannemen vergelijkbaar met die van bijen. Maar tegelijkertijd gaf Tesla altijd het gevoel teleurgesteld te zijn in de menselijke soort, en specifiek in de man. Daarom verbaast zijn steun aan eugenetica in zijn latere jaren ons niet zo.
De belangrijkste eugenetische uitspraken van Nikola Tesla werden gepubliceerd in het nummer van het tijdschrift Liberty van 9 februari 1935 en werden in november 2012 herontdekt door journalist Matt Novak. Het artikel beschrijft een reeks voorspellingen van Tesla voor de komende honderd jaar, waaronder het afzien van thee, koffie en tabak omdat ze 'uit de mode zullen raken', en een verandering van prioriteit bij uitgaven aan oorlog en onderwijs.
Maar hoewel hij later in de tekst suggereert dat vooruitgang 'onmogelijk' is als naties blijven volharden in de 'wilde praktijk' van elkaar te doden, aarzelde Tesla niet om te benadrukken dat eugenetica tegen het einde van de 21e eeuw universeel gevestigd zou zijn.
Vervolgens voegde hij eraan toe dat een nieuw gevoel van mededogen bij de mens begon te interfereren met het meedogenloze werk van de natuur, en dat het resultaat de voortplanting en het in leven blijven van de 'ongeschikten' is. Zijn interpretatie was dat de enige methode die verenigbaar is 'met onze noties van beschaving en ras' het voorkomen van de voortplanting van ongeschikten door sterilisatie was, en het aangeven van een doelbewuste richting aan het reproductieve instinct.
Een ander verontrustend deel van de tekst is wanneer hij aangeeft dat 'verschillende Europese landen en staten van de Amerikaanse Unie' criminelen en geesteszieken steriliseerden, en dat dat 'niet voldoende was'. Het huwelijk moest 'moeilijker' te bereiken zijn, en niemand die geen 'wenselijke' vader of moeder was, zou de mogelijkheid moeten hebben om nakomelingen te produceren.
Het spreekt voor zich dat verschillende voorstanders van eugenetica een praktische toepassing van hun filosofie konden zien in het nazisme. Tesla overleed in januari 1943, bijna acht jaar na de publicatie van het artikel, en had misschien geen volledig beeld van de impact die concepten als 'raszuiverheid' en 'selectieve voortplanting' hadden op de verstoorde geesten van Adolf Hitler en zijn handlangers... en dat nog afgezien van het feit dat de Serviërs (en de Slaven in het algemeen) als 'Untermensch' werden beschouwd.
Ter afsluiting wil ik zeggen dat het de moeite waard is om het hele artikel te lezen, omdat het een bijzonder venster op het verleden biedt. Wie groots juist zit, kan ook groots fout zitten, en hier zat Tesla fout.