NASA 7 listopada 2026 roku ogłosiła nowe kontrakty i plany misji dla programu Moon Base. Najbliższe działania obejmują dostawy na Księżyc, łazik PROMISE i demonstracje technologii. W opublikowanej przez agencję mapie drogowej faza poświęcona stałej placówce zaczyna się w 2032 roku.

Kwotę kontraktu warto czytać razem z jego zakresem: limit CLPS 2 dotyczy dostaw księżycowych, a nie całego programu Moon Base.

Co obejmuje nowy pakiet NASA

Ogłoszenie z Kennedy Space Center obejmuje wybór firm do CLPS 2, kontrakt na dostarczenie łazika PROMISE, sześć zleceń transportowych VADR, demonstrację łączności na orbicie okołoksiężycowej oraz prace nad komponentami systemu miniCAST. To zestaw różnych zamówień i planów, a nie pojedyncza misja. NASA opisała zakres ogłoszonych działań.

Moon Base ma wspierać długotrwałą obecność ludzi w rejonie południowego bieguna Księżyca. Szerszy kontekst planów załogowych misji księżycowych NASA omawialiśmy w wcześniejszym artykule o programie Artemis.

CLPS 2: osiem firm może ubiegać się o przyszłe dostawy

NASA wskazała osiem przedsiębiorstw uprawnionych do ubiegania się o przyszłe misje dostarczenia ładunków na powierzchnię Księżyca: Blue Origin, Firefly Aerospace, Intuitive Machines, ispace-U.S., Lockheed Martin Space, Northrop Grumman Space Systems, SpaceX i Voyager Technologies. Sam wybór do CLPS 2 nie przyznaje każdej firmie konkretnej misji.

CLPS 2 to dziesięcioletnie ramy wielokrotnego udzielania zamówień. Ich łączny maksymalny limit wynosi 10 mld dolarów. Kwota dotyczy tego programu dostaw; nie określa całkowitego kosztu budowy Moon Base.

PROMISE zbada okolice południowego bieguna

NASA przyznała Blue Origin kontrakt o wartości bazowej 94 mln dolarów na dostarczenie łazika PROMISE. Umowa przewiduje też zależną od wyników opcję o wartości dodatkowych 140 mln dolarów. NASA celuje w start pod koniec 2028 roku i planuje 18-miesięczną misję.

Sześciokołowy, napędzany energią jądrową PROMISE ma badać warunki na powierzchni i pod nią oraz potencjał zasobów w okolicy południowego bieguna. Planowane wyposażenie obejmuje wiertło do pobierania próbek regolitu z głębokości około 1 m, spektrometry, czujniki temperatury i promieniowania, kamery światła widzialnego oraz systemy autonomicznego działania. NASA Jet Propulsion Laboratory ma zarządzać budową łazika, wykorzystując między innymi zapasowe podzespoły lotne i modele inżynieryjne z misji Curiosity i Perseverance.

Transport, łączność i zasilanie mają rozwijać się równolegle

NASA ogłosiła sześć zleceń VADR o łącznej wartości około 1,3 mld dolarów. Trafiły do Arrow Science and Technology, Blue Origin i Impulse Space. Obejmują między innymi demonstracje transportu orbitalnego i nawigacji oraz badania z użyciem mobilnych dronów w rejonie południowego bieguna. Cały kontrakt VADR ma osobny limit 5 mld dolarów.

W ramach odrębnej demonstracji łączności NASA wybrała SpaceX. Satelity komunikacyjne mają polecieć w przestrzeń okołoksiężycową na pokładzie Starshipa w 2028 roku. Z kolei pierwsze prace nad miniCAST dotyczą komponentów planowanego systemu zasilania i łączności: magazynowania energii, wytwarzania energii oraz bezprzewodowego przesyłu mocy. NASA przewiduje osobne postępowanie dotyczące w pełni zintegrowanych systemów zasilania na początku 2027 roku.

Mapa drogowa prowadzi do stałej placówki etapami

Plan faz NASA rozpisuje program na trzy okresy. Pierwsza faza, trwająca do 2029 roku, koncentruje się na dostępie do powierzchni, eksploracji robotycznej i testowaniu technologii. Druga, w latach 2029–2032, ma służyć budowie i rozbudowie początkowej infrastruktury. Trzecia zaczyna się w 2032 roku i ma doprowadzić do utworzenia stałej placówki przeznaczonej do dłuższych pobytów ludzi.

Dlatego cele na 2028 rok, takie jak start PROMISE i demonstracja łączności, należą do wcześniejszych etapów przygotowań. Stała placówka pojawia się w dalszej fazie planu NASA.