23 września 2026 roku NASA wybrała misję PRIMA do fazy B, obejmującej rozwój projektu wstępnego i technologii. Teleskop ma obserwować daleką podczerwień, a przed ewentualnym wdrożeniem w fazie C misja musi przejść przegląd potwierdzający. NASA opisała decyzję i kolejne etapy rozwoju PRIMA.

NASA wybiera PRIMA do fazy B

Faza B ma pomóc zespołowi dopracować wstępny projekt i rozwijać potrzebne technologie. Dopiero po przeglądzie potwierdzającym PRIMA mogłaby przejść do fazy C, czyli wdrożenia. Wybór do fazy B to zatem istotny krok w rozwoju misji, a nie jej start.

Misją zarządza NASA Jet Propulsion Laboratory. NASA Goddard Space Flight Center i NASA Marshall Space Flight Center są partnerami projektu.

Daleka podczerwień, którą ma obserwować PRIMA

PRIMA ma wypełnić lukę między obserwacjami w krótszych zakresach podczerwieni, takimi jak prowadzone przez Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba, a badaniami dłuższych fal za pomocą radioteleskopów. To uzupełnienie istniejących obserwacji, a nie zastępstwo dla Webba.

Wśród celów misji NASA wymienia badanie materii związanej z powstawaniem planet i rolą wody, ewolucji galaktyk oraz czarnych dziur, a także historii kosmicznego pyłu i ciężkich pierwiastków. Strona misji opisuje teleskop o średnicy 1,8 m, wykonany w całości z aluminium i zaprojektowany do pracy w temperaturze 4,5 K. Są to parametry planowanej konstrukcji.

PRIMAger i FIRESS: planowane tryby obserwacji

PRIMA ma korzystać z dwóch instrumentów: PRIMAger do obrazowania i polarymetrii oraz FIRESS do spektroskopii. Strona techniczna misji podaje osobne tryby i zakresy długości fal dla każdego instrumentu.

InstrumentTrybZakres długości faliZdolność rozdzielcza
PRIMAgerObrazowanie hiperspektralne25–80 μmR = 8
PRIMAgerObrazowanie i polarymetria91–261 μmR = 4
FIRESSSpektroskopia24–235 μmR > 85
FIRESSSpektroskopia wysokiej rozdzielczości24–235 μmR = 4400 × (λ/112 μm)

Strona misji podaje też detektory KID (detektory kinetycznej indukcyjności), które mają pracować w temperaturze 100 mK; ich łączną liczbę szacuje na około 12 000. Planowana orbita to punkt L2 układu Słońce–Ziemia. W danej chwili teleskop ma mieć dostęp do obszaru obejmującego 26% nieba.

Pytania naukowe, na które ma odpowiedzieć PRIMA

Obserwacje mają pomóc badać, jak powstaje materia planetarna i jaką rolę odgrywa woda, jak zmieniają się galaktyki i czarne dziury oraz jak w historii Wszechświata gromadziły się pył kosmiczny i ciężkie pierwiastki. Daleka podczerwień ma uzupełnić zakres obserwacji potrzebny do podejmowania tych tematów.

Cel startu i warunkowy limit kosztów

W komunikacie z 23 września 2026 roku NASA wyznaczyła 2033 rok jako cel startu PRIMA i opisała planowaną pięcioletnią misję. Są to plany zależne od dalszego rozwoju i przejścia przeglądu potwierdzającego.

NASA określiła warunkowy limit kosztów projektu na 1,2 mld dolarów, jeśli PRIMA przejdzie ten przegląd. Kwota nie obejmuje startu ani innych kosztów pozaprojektowych.