Modernizacja sił zbrojnych to proces powolny, kosztowny i pełen ryzyka. Z pewnego punktu widzenia nie powinno nas dziwić, że Niemcy nadal używają 8-calowych dyskietek, ale w pewnym momencie trzeba ocenić nowe technologie – i właśnie to zrobił krążownik USS Yorktown we wrześniu 1997 roku. W ramach programu Smart Ship amerykańskiej marynarki Yorktown służył jako poligon doświadczalny dla nowego cyfrowego systemu sterowania… który ostatecznie podzielił przez zero i pozostawił okręt unieruchomiony u wybrzeży Wirginii na prawie trzy godziny.
Krążownik USS Yorktown (CG-48) klasy Ticonderoga wszedł do służby 4 lipca 1984 roku. Dostępne informacje wskazują, że został zaprojektowany specjalnie z myślą o maksymalnym wykorzystaniu systemu bojowego Aegis, który łączy komputery i radary do naprowadzania i śledzenia uzbrojenia. Yorktown brał udział w kilku akcjach o dużym znaczeniu, w tym w przechwyceniu statku Achille Lauro (porwanego przez terrorystów w październiku 1985 roku) oraz w różnych operacjach w Libii.
Z załogą liczącą 33 oficerów i ponad 300 marynarzy, Yorktown działał zgodnie z oczekiwaniami i otrzymał wiele odznaczeń. Jednak w październiku 1995 roku NRAC (Naval Research Advisory Committee) opublikował badanie zalecające zbadanie różnych strategii mających na celu redukcję załogi, a tym samym kosztów operacyjnych. Dwa miesiące później utworzono Biuro Programu Smart Ship, którego celem było wdrożenie nowych technologii „i” redukcji liczby załogi, bez poświęcania wydajności lub zdolności bojowej. Wybrano krążownik USS Yorktown.
Incydent dzielenia przez zero na USS Yorktown
Bishr Tabbaa na swoim blogu wyjaśnia, że rok później, w grudniu 1996 roku, Yorktown otrzymał pierwszy działający prototyp systemu Smart Ship. Zbudowany przez Litton Industries, składał się z sieci LAN z 27 terminalami dual-Pentium Pro 200 MHz połączonych światłowodem z serwerem. Wszystkie maszyny Smart Ship korzystały z Windows NT 4.0, systemu operacyjnego stosunkowo młodego w tamtym czasie (wersja Workstation zadebiutowała w sierpniu, a Server we wrześniu).
Prognozowane oszczędności wynosiły około 2,8 miliona dolarów rocznie (biorąc pod uwagę redukcję 44 członków załogi i wiele redundantnych operacji ręcznych). Yorktown pomyślnie ukończył pięciomiesięczną misję na Karaibach i kilka ćwiczeń z USS George Washington. Jednak 21 września, podczas ćwiczeń u wybrzeży Cape Charles (Wirginia), jeden z członków załogi wykrył rozbieżność w zaworze paliwowym.
Zawór był fizycznie zamknięty, ale moduł SMCS (Standard Machinery Control System) systemu Smart Ship twierdził, że jest otwarty. Technik zdecydował się na cyfrową kalibrację zaworu, wpisując wartość 0 w jednej z jego właściwości za pomocą Remote Database Manager (RDM). Problem polegał na tym, że RDM próbował przeprowadzić operację dzielenia na tej nowej wartości, skutecznie dzieląc przez zero. Moduł RDM zawiesił się… podobnie jak wszystkie inne systemy od niego zależne. Efekt domina dotarł do napędu, a biedny Yorktown dryfował bezwładnie.
W ciągu 2 godzin i 45 minut załoga Yorktown zdołała zrestartować cały system i wrócić do bazy w Norfolk. Blog Tabbaa wyjaśnia również późniejsze incydenty, sprzeczności i inne fałszywe szczegóły, takie jak konieczność holowania okrętu. Zostało to zdementowane przez samego kapitana krążownika, Richarda Rushtona, który dodał, że „to nie był pierwszy raz”, gdy RDM zawiesił się z powodu nieprawidłowych parametrów. Inne źródła wskazywały na Windows NT 4.0 jako winowajcę, ale po raz kolejny kapitan Rushton zaprzeczył, jakoby system operacyjny powodował problemy.
Yorktown kontynuował testy, wrócił do czynnej służby we wrześniu 1999 roku i został wycofany w grudniu 2004 roku.
(Przyp. red.: Bishr Tabbaa opublikował inne podobne awarie w swojej książce „Bugs: A Short History of Computer System Failure”)
Dostęp do pełnego artykułu: Kliknij tutaj
